Một số biện pháp phát huy tính tích cực chủ động khi tham gia hoạt động ngoài trời của trẻ mẫu giáo 4 - 5 tuổi trong trường mầm non
Trẻ mầm non “Học mà chơi – chơi mà học”. Trẻ nhận thức thế giới xung quanh bằng cách tiếp xúc, tìm hiểu, khám phá và quan tâm đến những gì xảy ra ở cuộc sống xung quanh mình. Từ đó trẻ sẽ biết cách ứng xử trong giao tiếp, biết quan tâm giúp đỡ người khác, biết chia sẻ, biết sống đoàn kết thông qua hoạt động vui chơi tạo cho trẻ sự nhanh nhẹn, tự tin, mạnh dạn trong cuộc sống.
Hoạt động ngoài trời là một trong những hoạt động vui chơi mà trẻ hứng thú nhất, mang lại cho trẻ nhiều niềm vui và kiến thức cần thiết về thế giới xung quanh chúng. Trẻ nhận thức thế giới xung quanh bằng cách tiếp xúc, tìm hiểu, khám phá và quan tâm đến những gì xảy ra ở cuộc sống xung quanh mình. Hoạt động ngoài trời tạo cho trẻ sự nhanh nhẹn và thích ứng với môi trường tự nhiên đồng thời giúp trẻ mạnh dạn và tự tin hơn trong cuộc sống.
Thực tiễn trong hoạt động ngoài trời ở trường mầm non hiện nay trẻ chưa phát huy được tính tích cực chủ động khi tham gia. Ngoài ra hoạt động ngoài trời chưa phong phú các đồ chơi, thiết bị phục vụ cho hoạt động quan sát, khám phá, vận động, lao động của trẻ. Trong phương pháp giảng dạy, còn chạy theo giáo án, chưa dành nhiều thời gian cho trẻ được chơi tự do ở bên ngoài lớp học, chưa tạo cơ hội cho trẻ thực hiện các hoạt động yêu thích: Quan sát sự việc, hiện tượng xung quanh, tiến hành các thử nghiệm khám phá, chơi vận động, leo trèo, lao động chăm sóc thiên nhiên. Các hoạt động này hoàn toàn phù hợp với những nội dung của chương trình giáo dục mầm non có thể tổ chức ở ngoài trời.
Mặc dù hoạt động chơi ngoài trời của trẻ 4 - 5 tuổi được hoạt động thường xuyên, mỗi ngày nhưng hoạt động ngoài trời vẫn còn nhiều hạn chế. Nguyên nhân: Một số giờ hoạt động ngoài trời chưa tạo được một không gian rộng, thoải mái cho trẻ hoạt động, chưa tuân thủ quy tắc đảm bảo an toàn cho trẻ, chưa quan sát, bao quát trẻ sâu sát. Một số giáo viên tổ chức khám phá nội dung chưa phong phú, lặp đi lặp lại một nội dung, gây cho trẻ sự nhàm chán, không tập trung trong việc khám phá. Một số giờ hoạt động ngoài trời chưa đảm bảo nguyên tắc động - tĩnh, thứ tự các hoạt động trong buổi chơi ngoài trời chưa được linh hoạt theo hứng thú của trẻ, theo thời tiết, theo các sự việc diễn ra bên ngoài lớp học. Giáo viên chưa biết tận dụng, khai thác môi trường vật chất: Cây cỏ, hoa lá, nhà cửa, công trình, cửa hàng, khu di tích lịch sử để giúp trẻ phát triển tư duy, tạo điều kiện cho cháu tự bày tỏ suy nghĩ,sự hiểu biết, bộc lộ bản thân mình.
1. Lí do chọn đề tài a. Vai trò của biện pháp đối với học sinh : Trẻ mầm non “Học mà chơi – chơi mà học”. Trẻ nhận thức thế giới xung quanh bằng cách tiếp xúc, tìm hiểu, khám phá và quan tâm đến những gì xảy ra ở cuộc sống xung quanh mình. Từ đó trẻ sẽ biết cách ứng xử trong giao tiếp, biết quan tâm giúp đỡ người khác, biết chia sẻ, biết sống đoàn kết thông qua hoạt động vui chơi tạo cho trẻ sự nhanh nhẹn, tự tin, mạnh dạn trong cuộc sống. Hoạt động ngoài trời là một trong những hoạt động vui chơi mà trẻ hứng thú nhất, mang lại cho trẻ nhiều niềm vui và kiến thức cần thiết về thế giới xung quanh chúng. Trẻ nhận thức thế giới xung quanh bằng cách tiếp xúc, tìm hiểu, khám phá và quan tâm đến những gì xảy ra ở cuộc sống xung quanh mình. Hoạt động ngoài trời tạo cho trẻ sự nhanh nhẹn và thích ứng với môi trường tự nhiên đồng thời giúp trẻ mạnh dạn và tự tin hơn trong cuộc sống. Thực tiễn trong hoạt động ngoài trời ở trường mầm non hiện nay trẻ chưa phát huy được tính tích cực chủ động khi tham gia. Ngoài ra hoạt động ngoài trời chưa phong phú các đồ chơi, thiết bị phục vụ cho hoạt động quan sát, khám phá, vận động, lao động của trẻ. Trong phương pháp giảng dạy, còn chạy theo giáo án, chưa dành nhiều thời gian cho trẻ được chơi tự do ở bên ngoài lớp học, chưa tạo cơ hội cho trẻ thực hiện các hoạt động yêu thích: Quan sát sự việc, hiện tượng xung quanh, tiến hành các thử nghiệm khám phá, chơi vận động, leo trèo, lao động chăm sóc thiên nhiên. Các hoạt động này hoàn toàn phù hợp với những nội dung của chương trình giáo dục mầm non có thể tổ chức ở ngoài trời. Mặc dù hoạt động chơi ngoài trời của trẻ 4 - 5 tuổi được hoạt động thường xuyên, mỗi ngày nhưng hoạt động ngoài trời vẫn còn nhiều hạn chế. Nguyên nhân: Một số giờ hoạt động ngoài trời chưa tạo được một không gian rộng, thoải mái cho trẻ hoạt động, chưa tuân thủ quy tắc đảm bảo an toàn cho trẻ, chưa quan sát, bao quát trẻ sâu sát. Một số giáo viên tổ chức khám phá nội 0 dung chưa phong phú, lặp đi lặp lại một nội dung, gây cho trẻ sự nhàm chán, không tập trung trong việc khám phá. Một số giờ hoạt động ngoài trời chưa đảm bảo nguyên tắc động - tĩnh, thứ tự các hoạt động trong buổi chơi ngoài trời chưa được linh hoạt theo hứng thú của trẻ, theo thời tiết, theo các sự việc diễn ra bên ngoài lớp học. Giáo viên chưa biết tận dụng, khai thác môi trường vật chất: Cây cỏ, hoa lá, nhà cửa, công trình, cửa hàng, khu di tích lịch sử để giúp trẻ phát triển tư duy, tạo điều kiện cho cháu tự bày tỏ suy nghĩ,sự hiểu biết, bộc lộ bản thân mình. Là một giáo viên được phân công dạy lớp Mẫu giáo 4 - 5 tuổi B1 tôi luôn suy nghĩ trăn trở và tìm cách để mình có thể vận dụng kỹ năng và khả năng của mình vào việc giảng dạy, lồng ghép các nội dung giáo dục trẻ một cách hấp dẫn, hứng thú với trẻ nhất nhằm đạt hiệu quả giáo dục cao nhất nhằm hình thành cho trẻ những hành vi đẹp, thói quen tốt, góp phần phát triển nhân cách trẻ. Chính vì nhu cầu nhận thức của trẻ muốn khám phá thế giới xung quanh nên năm học 2020 - 2021 tôi mạnh dạn chọn đề tài: “Một số biện pháp phát huy tính tích cực chủ động khi tham gia hoạt động ngoài trời của trẻ mẫu giáo 4 - 5 tuổi trong trường mầm non” làm đề tài sáng kiến kinh nghiệm trong năm học này! b. Thực tế tại lớp và các cơ sở lí luận, thực tiễn .. + Cơ sở lý luận. Ngành học mầm non đang trên đà đổi mới hình thức giáo dục và hoàn thiện phương pháp giáo dục theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm. Bên cạnh các hoạt động học tập thì hoạt động chơi là nhu cầu không thể thiếu đối với trẻ mẫu giáo trong trường Mầm non. Chơi là một phần không thể thiếu trong cuộc sống của trẻ, không được vui chơi, trẻ sẽ không phát triển. Hoạt động ngoài trời có ý nghĩa đặc biệt đối với trẻ mẫu giáo. Hoạt động chơi là phương tiện học hỏi của trẻ, là con đường để tăng trưởng và phát triển. Chơi tạo cơ hội để trẻ thử nghiệm những hoạt động mong muốn của mình để tìm hiểu về thế giới xung quanh. Trẻ mong muốn được tìm hiểu về động vật, thực vật, các hiện tượng tự nhiên, về mọi người xung quanh trước khi trẻ học đọc, học đếm. Trẻ càng được chơi nhiều với các đồ vật khác nhau, tham gia nhiều 1 hoạt động, kết nối với nhiều bạn bè thì trẻ càng tích cực và càng có cơ hội thành công trong học tập sau này. Hoạt động vui chơi của trẻ mang tính tự do, tự nguyện, tự lập. Nếu hành động của trẻ phụ thuộc nghiêm ngặt vào thế giới hiện thực hay sự áp đặt máy móc từ người lớn thì trò chơi của trẻ không còn hấp dẫn và mang lại niềm vui sướng nữa; đồng thời, trẻ mất đi tính tự tin và khả năng tự lập trong cuộc sống sau này. Trong quá trình chơi, trẻ được trải nghiệm nhiều loại cảm xúc khác nhau và rèn luyện cách thể hiện và kiểm soát cảm xúc. Hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo của lứa tuổi mầm non, mà trong đó hoạt động ngoài trời là một hoạt động không thể thiếu vì trẻ sẽ được hít thở không khí trong lành, được quan sát thế giới xung quanh, khám phá những điều mới lạ từ thiên nhiên giúp trẻ tăng thêm vốn sống và nhất là trẻ được tự do hoạt động, nhằm rèn luyện sức khỏe cho trẻ và thiết lập mối quan hệ với môi trường xung quanh, góp phần mở rộng vốn hiểu biết của trẻ về môi trường tự nhiên, xã hội, thỏa mản nhu cầu hoạt động có chủ đích theo ý thích của trẻ. Đó là tiêu chí hàng đầu giúp trẻ phát triển về: Đức, trí, thể, mĩ, là yếu tố đầu tiên làm hành trang cho trẻ bước vào giai đoạn tiếp theo. Vui chơi ngoài trời giúp trẻ tăng thêm vốn sống và nhất là trẻ được tự do hoạt động. Môi trường cho trẻ hoạt động ngoài trời sẽ là một môi trường hấp dẫn và lôi cuốn trẻ nếu chúng ta biết nắm bắt và tận dụng tất cả những yếu tố có sẵn trong thiên nhiên. Hoạt động ngoài trời có ý nghĩa đặc biệt với trẻ mẫu giáo. Hoạt động ngoài trời là con đường tiếp xúc độc đáo của trẻ mẫu giáo với cuộc sống người lớn, nhờ hoạt động này trẻ bước vào giai đoạn đầu tiên của quá trình hình thành nhân cách. Hoạt động ngoài trời có tác động giúp trẻ phát triển đầy đủ toàn diện về nhận thức tình cảm, ý chí, cũng như các nét tính cách và năng lực xã hội. Chính trong khi trẻ chơi trẻ làm quen với xã hội người lớn, học hỏi cách ứng xử và giao tiếp trong xã hội người lớn, đồng thời cũng chính ở đây cái “tôi” của trẻ được hình thành, trẻ phân biệt được mình với người khác. Trẻ lớn lên cùng bạn bè, có tinh thần trách nhiệm trước nhóm chơi, đôi khi biết hy sinh ý muốn cá nhân vì lợi ích chung của cả nhóm chơi và cũng ở nhóm chơi của mình trẻ biết 2 nhận xét đánh giá bạn bè và ngay cả người thân mình. Nếu không có hoạt động ngoài trời việc học làm người của trẻ sẽ rất khó khăn. Mặt khác trong khi trẻ chơi trẻ bắt chước lao động của người lớn trẻ dần dần nắm bắt được một số kỹ năng lao động đơn giản và có tình cảm với nghề nghiệp của họ, từ đó giúp trẻ thêm kính trọng người lao động. Như vậy hoạt động ngoài trời cũng góp một phần quan trọng đối với cuộc sống của trẻ giúp trẻ hòa nhập với thế giới người lớn đồng thời giúp trẻ hình thành và phát triển các quá trình tâm lý tính mục đích, tính kỷ luật, tính đồng đội. Đó chính là giai đoạn đầu tiên của quá trình hình thành nhân cách, chuẩn bị cho những bước phát triển sau này. + Cơ sở thực tiễn. Ngày nay việc nâng cao chất lượng giáo dục nói chung và chất lượng tổ chức hoạt động vui chơi ngoài trời nói riêng là một trong những vấn đề cấp thiết. Bởi giáo viên còn chưa linh hoạt trong tổ chức các hoạt động ngoài trời. Thực tế hiện nay, nhiều giáo viên mầm non đã miệt mài, trăn trở, mong muốn và quyết tâm đổi mới song trong khi thực hiện lại rơi vào lúng túng, mất phương hướng, chính vì vậy việc dạy học mang tính chất truyền dạy - lĩnh hội, nhồi nhét, dập khuôn, máy móc vẫn tồn tại. Việc tổ chức hoạt động ngoài trời ở trường mầm non hiện nay có thực hiện nhưng cách tổ chức chưa sâu về đổi mới hình thức và nội dung. Hoạt động ngoài trời nhằm phát triển thể lực cho trẻ thì đối tượng được quan tâm nhất là các tố chất thể lực, các tố chất này được hình thành và phát triển thông qua các trò chơi vận động, các hoạt động đa dạng của trẻ với thiên nhiên, xã hội. Vì vậy, cần phải có nhiều biện pháp phát huy hơn nữa tính tích cực và chủ động của trẻ khi tham gia hoạt động ngoài trời để nâng cao hơn nữa chất lượng hoạt động này. + Thực trạng của việc tổ chức cho trẻ tham gia hoạt động ngoài trời. 3 Khi được áp dụng thực hiện đề tài: “Một số biện pháp nhằm phát huy tính tích cực chủ động khi tham gia hoạt động ngoài trời của trẻ 4 - 5 tuổi ” năm học 2020 - 2021, bản thân tôi gặp một số thuận lợi và khó khăn như sau: Thuận lợi: Tôi thực hiện đề tài nghiên cứu tại lớp 4 - 5 tuổi B1 Trường mầm non Đồng Vương đây là ngôi trường có điều kiện cơ sở vật chất đạt chuẩn Quốc gia mức độ I. Được sự chỉ đạo sát sao về chuyên môn của Phòng Giáo dục và Đào tạo Yên Thế, sự quan tâm tạo điều kiện về cơ sở vật chất của Ban giám hiệu nhà trường. Trường trang bị nhiều đồ dùng đồ chơi hoạt động ngoài trời đa dạng và phong phú. Phụ huynh ủng hộ các nguyên vật liệu cho các hoạt động và học sinh thì tích cực tham gia các trò chơi. Tổng số trẻ ra lớp đúng độ tuổi và đa số trẻ đã học lớp mẫu giáo bé, được rèn nhiều thói quen tốt với tổng số trẻ là 22. Có đủ sân chơi, vận động cho trẻ, thuận lợi cho việc tổ chức hoạt động ngoài trời, trang thiết bị trong lớp phong phú. Lớp được trang bị đầy đủ các nguyên vật liệu đảm bảo môi trường học tập phong phú cho trẻ. Bản thân tôi đã trải qua 18 năm kinh nghiệm thực tế luôn yêu nghề, mến trẻ, luôn có tinh thần cầu thị, ham học hỏi chuyên môn. Thường xuyên học hỏi các đồng nghiệp qua các buổi dự giờ hoạt động và tìm hiểu qua sách báo, tạp chí, các phương tiện thông tin đại chúng Đồng thời có kế hoạch sắp xếp hoạt động vui chơi theo từng tháng cụ thể, theo sự hứng thú của trẻ. Có tinh thần trách nhiệm hoàn thành mọi nhiệm vụ được phân công. Luôn chủ động tìm tòi và sáng tạo trong việc làm đồ dùng đồ chơi, tìm trò chơi phục vụ cho hoạt động học và vui chơi của trẻ Các cô giáo của lớp có trình độ sư phạm, nhiệt tình, tận tụy, tâm huyết với nghề, yêu thương trẻ, có tinh thần trách nhiệm trong công việc, tích cực tham gia học tập nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ và năng lực sư 4 phạm, có kinh nghiệm trong việc trang trí tạo môi trường lớp học, đồ dùng đồ chơi cho trẻ hoạt động Khó khăn: - Trường thuộc xã đặc biệt khó khăn nên cơ sở vật chất còn thiếu thốn, đồ chơi ngoài trời còn chưa phong phú đa dạng. - Khả năng lĩnh hội, tiếp nhận kiến thức ở trẻ không đồng đều. Nhận thức của trẻ: + 20% số trẻ có nhận thức tốt. + 50% số trẻ có nhận thức khá. + 30% số trẻ có nhận thức trung bình. - Thể chất của trẻ trong lớp không đồng đều, một số trẻ hay ốm vặt nên phần nào ảnh hưởng đến các hoạt động chơi vận động ngoài trời của trẻ. - Do tình hình dịch bệnh, thời tiết thay đổi khi chuyển mùa nên trẻ ốm sốt nhiều, một số trẻ không tham gia được hoạt động ngoài trời. - Trường có diện tích sân hẹp, ít cây to nên khu vực sân có bóng mát cho trẻ hoạt động còn chật chội. - Đa số phụ huynh bận công việc, chưa giành nhiều thời gian để trẻ có điều kiện tham gia vào các hoạt động ngoài trời, có cơ hội tìm hiểu, khám phá, trải nghiệm các sự vật, hiện tượng, thế giới xung quanh. - Tôi tiến hành kiểm tra, khảo sát kỹ năng thực hiện của trẻ và có kết quả các kỹ năng của trẻ thực hiện chưa tốt còn nhiều. Bảng 1 Khảo sát đánh giá các kỹ năng của trẻ lớp 4 - 5 tuổi B1 trong hoạt động vui chơi ngoài trời khi chưa có biện pháp thực hiện: Tổng số trẻ: 22 Các kỹ năng Thực hiện Thực hiện kiểm tra tốt chưa tốt Nhận thức 12/22=54,6% 10/22=45,4 % Ngôn ngữ 11/22=50% 11/22= 50% 5 Mạnh dạn trong giao tiếp 11/22= 50% 11/22=50% Thể lực 12/22= 54,6% 10/22= 45,4% Kỹ năng vận động 11/22=50% 11/22=50% Nhận thức được tầm quan trọng của những thuận lợi, khó khăn trên mà tôi đã đề ra một số biện pháp giúp trẻ 4 - 5 tuổi B1 phát huy tính tích cực chủ động của trẻ ở hoạt động ngoài trời. 2. Một số biện pháp phát huy tính tích cực chủ động của trẻ khi tham gia hoạt động ngoài trời và kết quả Việc phát huy tính tích cực chủ động của trẻ khi tham gia hoạt động ngoài trời đã được thực hiện thường xuyên mỗi ngày. Do đó đề tài này được nghiên cứu nhằm bổ sung thêm những biện pháp trong việc phát huy tính tích cực chủ động khi tham gia hoạt động ngoài trời cho trẻ 4 - 5 tuổi B1 tôi phụ trách nói riêng và trường mầm non Đồng Vương nói chung. Tìm hiểu việc phát huy tính tính cực chủ động khi tham gia hoạt động ngoài trời của trẻ 4 - 5 tuổi B1 ở lớp tôi phụ trách, trên cơ sở đưa ra một số biện pháp liên quan đến đề tài, nhằm giúp trẻ mạnh dạn, tự tin, hứng thú hơn khi tham gia hoạt động ngoài trời, tạo tiền đề cho trẻ vào giai đoạn tiếp theo, tôi bắt đầu tìm tòi và thực hiện đề tài này. Biện pháp 1: Chuẩn bị môi trường cho trẻ hoạt động ngoài trời. Vui chơi ngoài trời là một hoạt động không thể thiếu trong chế độ sinh hoạt hàng ngày của trẻ mầm non. Ở đó, trẻ được tiếp xúc trực tiếp với môi trường thiên nhiên, môi trường xã hội vừa gần gũi vừa phong phú, đa dạng. Quan trọng hơn trẻ được hít thở bầu không khí trong lành, đồng thời được tìm tòi, khám phá thoả mãn trí tò mò của trẻ cũng như giúp trẻ tăng cường sức khỏe và thể lực. Môi trường hoạt động vui chơi ngoài trời cần được thiết kế khơi gợi hứng thú phát huy khả năng tìm tòi và khám phá của cả cô và trẻ. Một môi trường vui chơi chất lượng sẽ tối đa hóa mọi lĩnh vực học tập và phát triển của trẻ em cũng như đáp ứng khả năng và phong cách học tập khác nhau của mỗi người. 6 Trẻ em học bằng nhiều cách khác nhau, một số trẻ học bằng thị giác, một số khác học thông qua xúc giác - hành động với đối tượng, số khác học thông qua nghe hay vận động rất hiệu quả. Do đó, tôi đã thiết kế môi trường vui chơi ngoài trời thỏa mãn nhu cầu, hứng thú khám phá của trẻ - trải nghiệm thông qua các giác quan các đối tượng phong phú, đa dạng ở thế giới xung quanh. Khi thiết kế, lập kế hoạch vui chơi ngoài trời cho trẻ tôi đã tính đến các yếu tố: Môi trường học tập và các nguyên vật liệu cung cấp có đáp ứng đúng nhu cầu của trẻ và mong muốn của cha mẹ trẻ? Nguyên vật liệu có hỗ trợ tốt cho tất cả các dạng hoạt động cũng như các mặt phát triển của trẻ hay không? Sân trường có đủ bóng mát, môi trường vật chất và đồ dùng đồ chơi có luôn sẵn sàng, đa dạng và phù hợp với mục tiêu phát triển của trẻ? Khi thiết kế môi trường vui chơi ngoài trời cho trẻ tôi đã tận dụng môi trường sẵn có của lớp, của trường để cho trẻ hoạt động. Ví dụ: Những bóng râm của cây để trẻ có thể nằm hoặc ngồi chơi; Những khoảng sân và bồn, chậu chứa cát, đá, sỏi Bởi trẻ em luôn thích thú với cát luồn qua kẽ tay hay tạo hình cùng cát và nước, khi chơi với các nguyên liệu này luôn đem đến cho trẻ nhiều cảm hứng cũng như những ý tưởng sáng tạo. Hoa lá, cỏ cây không chỉ đem đến cho trẻ nhiều cảm xúc mà còn là môi trường thu hút nhiều loài côn trùng thú vị. Khi thiết kế môi trường tôi đã tham khảo ý kiến đóng góp của trẻ và gia đình trẻ, bởi nó phản ánh nhu cầu và hứng thú của trẻ và gia đình; vận động phụ huynh cùng góp các nguyên vật liệu sẵn có của gia đình để môi trường thêm phong phú và sinh động. Môi trường tôi xây dựng rất linh hoạt phù hợp với hứng thú, khả năng của mỗi trẻ; tạo cơ hội cho trẻ thể hiện cá nhân, chia sẻ kinh nghiệm cũng như hỗ trợ tất cả các mặt học tập, hợp tác của trẻ em; Phù hợp với khả năng và cách thức học tập khác nhau của trẻ; Đáp ứng tiêu chí “mời gọi trẻ tham gia khám phá và kết nối với thiên nhiên” cũng như chấp nhận những rủi ro có thể xảy ra; Nuôi dưỡng ý thức tôn trọng môi trường tự nhiên, làm nền tảng phát triển nhận thức và giáo dục môi trường. 7 Để thiết kế môi trường vui chơi ngoài trời khơi gợi hứng thú phát huy khả năng tìm tòi và khám phá của trẻ, tôi đã sử dụng không gian một cách sáng tạo bằng cách quan sát, tìm hiểu, trò chuyện để xem cảm nhận của trẻ; cung cấp cho trẻ nhiều cơ hội khám phá, chơi trò chơi vận động, phát triển thể lực; trẻ tích cực chủ động và tự tin tham gia vào các hoạt động đầy sáng tạo; hình thành kỹ năng tự lập đồng thời mời gọi trẻ tham gia giải quyết các tình huống có vấn để. Bên cạnh việc thiết kế môi trường gần với văn hóa địa phương, bản sắc dân tộc để trẻ trải nghiệm cảm giác thân quen, môi trường phải đáp ứng sở thích khả năng, hướng đến trẻ em: Trẻ dễ dàng di chuyển, sân chơi thiết kế chơi được lâu dài, thu dọn thuận tiện, đồ chơi bền, màu sắc, chất liệu đẹp, có thẩm mỹ. Môi trường chơi hợp lý có ảnh hưởng rất quan trọng trong việc tổ chức giờ chơi cho trẻ. Môi trường cho trẻ hoạt động chính là nơi cung cấp nguồn thông tin về thế giới tự nhiên xung quanh trẻ, là nơi khuyến khích tính độc lập và tích cực hoạt động của trẻ. Vì vậy tạo môi trường hợp lý sẽ giúp trẻ tìm tòi, khám phá và phát hiện những điều mới lạ hấp dẫn trẻ, từ đó giúp tôi củng cố và bổ xung cho trẻ các kiến thức, kỹ năng mà trẻ cần. Tạo ra môi trường phù hợp, đa dạng phong phú giúp gây hứng thú cho trẻ và cả chính giáo viên chúng ta, đồng thời còn góp phần hình thành và nâng cao mối quan hệ thân thiện giữa giáo viên với trẻ, giữa trẻ với các bạn... tạo cho trẻ sự mạnh dạn, tự tin trong giao tiếp. Có thể thấy, hoạt động vui chơi ngoài trời không chỉ nâng cao nhận thức của trẻ về thế giới xung quanh, môi trường thiết kế vừa rất tự nhiên, gần gũi với trẻ vừa hướng trẻ đến những điều mới lạ, khơi gợi hứng thú, thúc đẩy trẻ suy nghĩ, tư duy ngày càng phức tạp và trừu tượng. Bên cạnh đó, thiết kế môi trường thúc đẩy sự hiểu biết của trẻ về trách nhiệm bảo vệ môi trường, kích thích tính tò mò và hiểu biết về thế giới tự nhiên... Biện pháp 2: Tổ chức hoạt động ngoài trời cho trẻ theo hướng lấy trẻ làm trung tâm. a. Tổ chức cho trẻ quan sát. Đây là một hình thức kích thích óc tìm tòi khám phá của trẻ rất tốt. Nội dung quan sát thường dựa vào khả năng của từng trẻ để có thể nâng cao hay hạ 8 thấp yêu cầu cho từng trường hợp quan sát. Nhằm giúp trẻ quan sát một cách hiệu quả nhất, tôi hướng trẻ cùng tham gia chuẩn bị nội dung trước khi quan sát. VD: Ở sự kiện Tết và mùa xuân, tôi vận động phụ huynh dành nhiều thời gian trò chuyện với trẻ, cho trẻ đi chơi vườn cây, ruộng lúa, vườn hoa, chợ tết, đồng thời yêu cầu trẻ về nhà tìm và mang đến lớp một số loại cây, hoa, bánh kẹo, bánh chưng để cả lớp cùng quan sát Ngoài ra tôi cũng chuẩn bị các câu hỏi gợi ý nhằm phát triển tư duy của trẻ...Với cách làm này tôi thấy trẻ rất hứng thú và tích cực thực hiện, về phía phụ huynh tôi cũng nhận được sự đồng tình và họ đã tham gia rất nhiệt tình. Đồng thời với với phương pháp mới luôn lấy trẻ làm trung tâm trong quá trình quan sát chính vì thế cô cần có những kiến thức rộng về thế giới xung quanh để cung cấp cho trẻ. Để có thể kết hợp liên ý giữa hoạt động có chủ đích và hoạt động ngoài trời tạo hứng thú để trẻ hoạt động. Trong quá trình quan sát, tôi luôn lấy trẻ làm trung tâm (trẻ được tự nhận xét đánh giá, được trực tiếp sờ, nắn, cầm vào vật thật và trẻ tự nói nên suy nghĩ, ý kiến của mình về những gì quan sát thấy, những gì trẻ được trực tiếp hoạt động ). Vì vậy đòi hỏi giáo viên cần có kiến thức sâu, rộng về thế giới xung quanh để cung cấp cho trẻ. Trong quá trình tổ chức cho trẻ quan sát, tôi luôn quan tâm, phát huy tính tích cực của trẻ bằng cách khai thác kinh nghiệm thực tế của trẻ, tận dụng môi trường sẵn có và luôn tạo điều kiện cho trẻ được thực hành nhiều nhất. Tôi luôn cố gắng tạo ra nhiều tình huống cho trẻ phải suy nghĩ, tìm cách giải quyết tình huống đó, đồng thời sáng tạo thêm nhiều nội dung và sự kiện chơi phong phú hơn cho trẻ. Tôi luôn cố gắng hướng trẻ chơi theo sự kiện thích hợp, mở rộng kỹ năng chơi và kỹ năng giao tiếp cho trẻ. Vì vậy trẻ được hoạt động một cách tích cực nhất, từ đó tạo được nhiều hứng thú cho trẻ khi chơi. Ngoài ra tôi luôn chú ý tạo cho trẻ cảm giác thoải mái khi quan sát. Tạo bầu không khi vui vẻ giữa cô và cháu để buổi chơi đạt được kết quả cao nhất. 9 b. Sử dụng các nguyên vật liệu sẵn có trong tự nhiên và trong sinh hoạt. Để tạo hứng thú cho trẻ chơi với thiên nhiên, tôi gợi ý cho trẻ mang đến nhiều nguyên vật liệu như: Các loại hạt, các loại cây và hoa, vỏ chai nhựa, vỏ hến, đá, sỏi, bìa các tông Ví dụ: Khi tổ chức cho trẻ quan sát vật chìm vật nổi, Tôi cho trẻ cùng chuẩn bị các nguyên liệu: Sỏi, đá, các miếng xốp, đồ chơi bằng nhựa. Khi tổ chức cho trẻ chơi với cát nước, tôi cùng trẻ sưu tầm chuẩn bị các loại khuôn để chơi: In hình các con vật, sàng cát, đóng khuôn cát Tôi còn tận dụng các sự vật, hiện tượng xung quanh để tổ chức cho trẻ quan sát đạt hiệu quả cao. Ví dụ: Trẻ xuống sấn trường thấy nhiều quả rụng trên sân thì cô cho trẻ thi nhau nhặt lá, quả và cùng nhau trò chuyện về những quả đó. - Đố bạn đó là quả của cây gì? Tại sao bạn biết? - Tại sao quả rụng? Quan sát trên cây xem lúc này như thế nào? - Cây cần gì để sống? - Trồng cây để làm gì? - Theo bạn mình bảo vệ cây bằng cách nào? - Quan sát xem trên sân trường có bao nhiêu cây giống với cây này? Đồng thời để tạo hứng thú cho trẻ chơi với thiên nhiên cô gợi ý cho trẻ đem nhiều nguyên vật liệu và thay đổi nhiều hình thức cho phong phú. Cô gợi ý cho trẻ chơi, giúp trẻ sáng tạo trong sản phẩm của mình. Đi nhặt nhiều loại lá cây khác nhau (lá tròn, dài, răng cưa, to, nhỏ ), phân loại lá theo đặc điểm. Sau đó tô màu một mặt với nhiều màu sắc khác nhau, rồi dán lên tờ giấy A3 hoặc A4 tạo thành bức tranh đẹp. Xâu hạt bằng hạt đậu đã luộc sơ qua, xâu vòng bằng cộng rau muống. Làm các con vật bằng lá cây Biện pháp 3: Thiết kế đa dạng các trò chơi ngoài trời cho trẻ. Nhà trường có diện tích sân chơi không rộng nhưng tôi vẫn bố trí tổ chức cho các cháu vui chơi hoạt động ngoài trời theo lịch cụ thể của từng nhóm được đảm bảo diễn ra thường xuyên và rất thuận tiện. Riêng với lớp tôi ngoài 10 việc tách nhóm cho cháu hoạt động, tôi còn chủ động tìm tòi những nội dung hoạt động ngoài trời, những trò chơi vận động, trò chơi phát triển các giác quan cho trẻ, trò chơi phát triển nhận thức, trò chơi dân gian gắn với các sự kiện và những mốc thời gian một cách hợp lý. a, Nhóm trò chơi vận động: Tận dụng những đồ chơi và dụng cụ vận động sẵn có trong sân trường như: Đu quay, cầu trượt, bập bênh Là những trò chơi có sức hấp dẫn trẻ rất lớn. Tôi tổ chức cho trẻ tham gia vào các hoạt động: Leo trèo trên các thiết bị dụng cụ vận động ngoài trời: cầu trượt, các vận động bò trườn, tung, ném, chuyền và bắt bóng, leo cầu thang, leo bậc thềm các gốc cây, nhảy lò cò. Từ đó rèn cho trẻ sự khéo léo nhanh nhẹn của đôi bàn tay, bàn chân, và sức dẻo dai của cơ thể. Đồng thời kết hơp lồng ghép giáo dục trẻ không leo trèo, chạy nhảy ở những nơi nguy hiểm. Bên cạnh đó tôi cũng tổ chức cho cháu chơi một số trò chơi sinh hoạt tập thể đơn giản, trò chơi sinh hoạt cộng đồng cũng rất thu hút trẻ như : Trời nắng trời mưa, Bịt mắt bắt dê; Chìm nổi; Đổi chỗ cho bạn; Cá sấu lên bờ, Mèo đuổi chuột. Để cho các trò chơi phù hợp theo từng sự kiện và vẫn gây hứng thú cho trẻ, hấp dẫn trẻ tham gia chơi mà không bị nhàm chán, tôi đã linh hoạt thay đổi luật chơi, thay đổi tên trò chơi. Ví dụ: Trò chơi “Đổi chỗ” tôi thay thành tên mới là “Bão thổi, gió thổi, tìm bạn”. Trò chơi “Kéo co” có thể thay đổi tên là “Kéo pháo”. Tôi cũng tận dụng tối đa những dụng cụ cho trẻ học trong giờ thể dục để cho trẻ hoạt động ngoài trời đây cũng là một hình thức ôn luyện kỹ năng vận động cho trẻ đạt hiệu quả cao và rất hứng thú đối với trẻ. b, Nhóm trò chơi phát triển nhận thức: Ở nhóm trò chơi này tôi tổ chức cho trẻ được tham gia trồng rau và chăm sóc vườn rau xung quanh khu vực trường nhằm phát triển óc tò mò ở trẻ: quan sát sự thay đổi hàng ngày của cây xanh trong trường và phân loại chúng theo nhóm: Nhóm cây rau ăn lá, nhóm cây rau ăn củ, nhóm cây rau ăn quả 11 Khi tham gia hoạt động ngoài trời, trẻ được chơi với cát, nước, sỏi, phấn vẽ, đất đá: Trẻ chơi đong nước, vật chìm vật nổi, chơi đồ hình bằng cát, xây lâu đài cát qua đó trẻ biết được tính chất của chúng. Lá cây cũng là phương tiện chơi rất hấp dẫn trẻ. Trẻ dùng lá cây để xếp thành những hình dạng khác nhau theo trí tưởng tượng của trẻ như hình bông hoa, căn nhà, con bướm, con cá. Thông qua những trò chơi này cũng giúp trẻ mở rộng hơn mối quan hệ với thế giới xung quanh, trẻ biết cách chăm sóc cây xanh và bảo vệ cây xanh, đồng thời rèn cho trẻ cách giao tiếp lịch sự với mọi người. c, Nhóm trò chơi phát triển giác quan: Bên cạnh việc củng cố các biểu tượng về thế giới tự nhiên xung quanh trẻ, rèn cho trẻ những kỹ năng trong giao tiếp, trong vận động và rèn luyện cho trẻ có một thể lực tốt. Tôi còn chú trọng tìm tòi thêm các trò chơi giúp phát triển các giác quan cho trẻ như: Cho trẻ lắng nghe các tiếng động, tiếng kêu ở đâu, lắng nghe tiếng gió thổi, lá rụng, chim hót, cho trẻ ngửi mùi hoa, mùi cỏ, mùi của lá cây, và cảm nhận ánh nắng mặt trời qua các trò chơi như: “Tai ai tinh ”; “Ngửi hoa ”; “Ai tinh mắt ”; “Nhìn lá đoán cây ”; “Đoán vật bằng tay”; “Đoán xem tiếng động gì”; “Âm thanh phát ra từ đâu? ” d, Sưu tầm một số trò chơi dân gian và trò chơi theo chương trình mới cho trẻ hoạt động ngoài trời: Kho tàng trò chơi dành cho lứa tuổi Mầm Non rất phong phú và đa dạng. Tuy nhiên lựa chọn trò chơi sao cho phù hợp với khả năng của trẻ, phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của trẻ là không giống nhau. Cùng một trò chơi nhưng cách tổ chức ở mỗi một độ tuổi lại phải tổ chức ở một mức độ khác nhau. Nhận thức được điều đó, tôi đã tìm tòi và sưu tầm được một số trò chơi cho trẻ ở lớp mình thông qua các phương tiện: tạp chí, sách báo, mạng internet Cụ thể đó là những trò chơi sau: Ở sự kiện gia đình của bé tôi sưu tầm và tổ chức cho trẻ một số trò chơi như: Dung dăng dung dẻ; Kéo co; Đôi bạn; Tìm đúng nhà; Chim mẹ chim con 12 Ở các sự kiện về môi trường tự nhiên tôi sưu tầm và tổ chức cho trẻ một số trò chơi như: Mèo đuổi chuột; Đua ngựa; Mưa to mưa nhỏ; Câu ếch; Gà con tìm mồi, Cáo ơi cáo ngủ à? Trồng nụ trồng hoa, Lộn cầu vồng Ở các sự kiện về môi trường xã hội tôi sưu tầm và tổ chức cho trẻ một số trò chơi: Đá bóng vào gôn; Tung bóng; Gia đình nhà gấu; Về đúng bến Ví dụ: Trò chơi: “Tung bóng ”: Chơi theo nhóm 5 - 7 trẻ * Luật chơi: Trẻ ném và bắt bóng bằng 2 tay; Ai bị rơi bóng 2 lần thì phải ra ngoài 1 lần chơi. * Cách chơi: 1 nhóm 5 - 7 trẻ đứng thành vòng tròn cùng chơi chung 1 quả bóng. 1 trẻ cầm bóng tung cho bạn, bạn bắt bóng xong lại tung cho bạn khác trong nhóm trẻ được tung bóng cho phải chú ý bắt bóng, nếu để bóng rơi sẽ bị ra ngoài 1 lượt chơi. Trong quá trình chơi, cho trẻ kết hợp đọc đồng dao. Quả bóng con con Quả bóng tròn tròn Quả bóng tròn tròn Bạn tung em đỡ Em tung bạn đỡ Tung cao cao nữa Tung cao cao nữa Em bắt rất tài. Bạn bắt rất tài Cô bảo cả hai Quả bóng con con Chúng em đều giỏi Hay khi tổ chức trò chơi: Dung dăng dung dẻ; Thả đỉa ba ba; Rồng rắn lên mây; lộn cầu vồng đều có thêm lời đồng dao tạo hứng thú cho trẻ tham gia chơi rất hiệu quả. Biện pháp 4: Tìm tòi, sưu tầm và sáng tạo thêm một số bài vè, đồng dao và ứng dụng vào trò chơi cho trẻ. Tôi sưu tầm những bài vè như: “Vè tưới cây ” cho trẻ vừa đọc vè vừa tưới cây tạo cho trẻ sự hứng thú, vui vẻ và thoải mái và yêu thích muốn tham gia lao động tưới nước cho cây. Đồng thời qua đó giúp phát triển ngôn ngữ cho trẻ rất hiệu quả, trẻ phát âm chuẩn hơn, giảm bớt ngọng. Vè tưới cây Ve vẻ vè ve Cây xanh tươi tốt 13 Tôi vè tôi kể Bóng mát hoa thơm Thi đua tập thể Quả ngon mát ngọt Tưới nước cho cây Mát ngọt thơm ngon Cho cây đó mà cho cây ! Thơm ngon cái mà thơm Tuổi nhỏ hăng say ngon! Hay khi cùng cô nhặt lá rụng trên sân trường, trẻ vừa nhặt vừa đọc bài vè: Ve vẻ vè ve Thấy lá vàng rơi Cùng nhau thi đua Nhặt lá vàng rơi Sân trường thêm sạch Thêm sạch cái mà thêm sạch. Như vậy, trẻ vừa phát triển ngôn ngữ lại tạo không khí vui tươi phấn khởi khi tham gia lao động cùng cô, tăng cường ý thức giữ gìn bảo vệ môi trường xung quanh. Đối với trò chơi: Mỗi loại trò chơi đều có ý nghĩa giúp trẻ phát triển trí tuệ, tạo cho trẻ có những phản xạ nhanh, nhạy, có tác dụng trong việc củng cốvà tiếp thu những nội dung giáo dục. Chính vì vậy bản thân tôi đã tìm tòi, sáng tác cải biên một số trò chơi sáng tạo cho trẻ. Những câu vè có tác dụng kích thích sự hứng thú của trẻ, đồng thời giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, rèn luyện phát âm. Ví dụ: Trò chơi “Xỉa cá mè”. Đặc điểm của trò chơi: Tập thể dục cho các bé, luyện cho các bé trở nên nhanh nhẹn, tập tính phản xạ nhanh. Giúp cho các bé làm quen với đồng dao, đồng thời còn tạo điều kiện để các bé năng vận động và giữ vệ sinh cá nhân. Cách chơi: Chọn một khoảng sân lớn nhỏ tùy theo số người chơi, sao cho số người chơi quây được một vòng tròn. Mỗi người cách nhau một khoảng đi 14 lọt qua được và lối đi cho một người đi bên ngoài vòng tròn. Mọi người đứng xếp thành 1 vòng tròn quay mặt vào trong vòng tròn, xoè hai bàn tay đưa thẳng ra trước. Người điều khiển đến trước một người bất kỳ, lấy điểm xuất phát từ một bàn tay người đó đọc bài đồng dao. Chơi lần 1: Xỉa cá mè đè cá chép Tay nào đẹp thì đi bẻ ngô Tay nào to thì đi dỡ củ Tay nào nhỏ thì hái đậu đen Tay lọ lem ê xấu xấu xấu Mau đi về ngay rửa tay cho sạch. Chơi lần 2: Xỉa cá mè, đè cá chép Chân nào đẹp thì đi buôn men Chân nào đen, Ở nhà làm chó làm mèo. Cách chơi: Cứ đọc một từ là đập nhẹ một cái vào 1 tay đang xoè ra theo thứ tự vòng tròn (ngược hay xuôi tùy ý). Khi đến từ “men” rơi trúng tay người nào, người đó phải ra ngoài vòng tròn làm người buôn men. Tiếp tục tay ai bị từ “chó” và từ “mèo” rơi trúng thì phải vào trong vòng tròn làm chó và mèo. Bây giờ thì mọi người đứng rộng ra chừa khoảng cách một người đi lọt, rồi ngồi xuống và nắm tay nhau. Người đi buôn men đi ngoài vòng tròn hỏi to: Ai mua men không? Mọi người cùng hô to: Có! Tức thì người mua men phải nhanh chóng cố tìm cách đột nhập vào nhà bằng cách tìm được chỗ hàng rào bị mở, tức là chỗ những người không nắm tay nhau, còn nếu hàng rào vẫn đóng mà vẫn cố tình vào là phạm luật sẽ bị phạt. Tuy nhiên, nếu mọi người cứ nắm tay nhau thì vẫn đúng luật, nhưng như thế sẽ chẳng có gì hứng thú cả, vì vậy để trò chơi thêm phần sôi động, những người nắm tay nhau sẽ nhử người mua men bằng cách hễ thấy người mua men ở xa hay vừa đi qua khỏi thì buông tay ra Ngược lại, người mua men cũng phải giả vờ không để ý rồi quan sát nhanh chỗ nào sơ hở để bất ngờ đột nhập vào. Trong khi đó , người làm chó , mèo thì phải 15 bắt chước tiếng chó sủa: "Gâu! Gâu!" và tiếng mèo kêu: "Meo! Meo!" để không khí thêm phần sôi nổi , hào hứng! Có thể hạn định thời gian trong phạm vi 5 phút, hay 10 phút nếu người mua men không bắt được chó, mèo thì sẽ bị phạt phải lò cò 1 vòng. Ngược lại, nếu người mua men vào được thì hai người hai bên chỗ để người mua men xâm nhập sẽ bị phạt lò cò 1 vòng. Sau khi lò cò xong lại tiếp tục chơi tiếp ván khác hay đổi sang trò chơi khác. Biện pháp 5: Tổ chức các hoạt động liền ý để tạo hứng thú cho trẻ. Đây là một hình thức cho trẻ làm quen với những kiến thức tự nhiên, xã hội xung quanh trẻ, kích thích óc tìm tòi khám phá của trẻ. Nội dung quan sát thường dựa vào khả năng của từng trẻ để có thể nâng cao hay hạ thấp yêu cầu tùy từng trường hợp quan sát. Để cho trẻ quan sát được tốt hơn, tôi đã hướng trẻ cùng chuẩn bị trước khi quan sát với tôi, chẳng hạn với sự kiện về thế giới thực vật thì yêu cầu trẻ thực hiện ở nhà như tìm hiểu một số loại cây vào trong lớp cho cả lớp cùng xem, hay vận động sự hỗ trợ của phụ huynh trò chuyện cùng trẻ hay dẫn trẻ tham quan vườn cây, ngoài ra tôi cũng chuẩn bị những câu hỏi gợi ý nhằm phát triển tư duy của trẻ. Với cách này tôi nhận thấy trẻ hoạt động rất tích cực và không những thế cũng đã nhận được sự tham gia rất nhiệt tình của phụ huynh học sinh. Đồng thời với phương pháp mới luôn lấy trẻ làm trung tâm trong quá trình quan sát chính vì thế tôi luôn tìm tòi học hỏi mở rộng kiến thức về thế giới xung quanh để cung cấp cho trẻ. Để có thể kết hợp liền ý giữa hoạt động chung với hoạt động ngoài trời tạo hứng thú để cho trẻ hoạt động: Ví dụ: Hoạt động khám phá khoa học về một số loại hoa, trẻ mang hoa đến. Cho trẻ quan sát và trò chuyện cùng trẻ về một số loại hoa mà trường mình có. Trẻ nêu nên những điều trẻ biết được về một số loại hoa. Dựa vào những hiểu biết của trẻ cô gợi ý mở rộng sự hiểu biết cho trẻ và cung cấp một số đặc điểm mà trẻ hiểu sát. 16 Ví dụ: Hoạt động làm quen với toán sự kiện về thế giới thực vật, số lượng 6. Sau khi cung cấp kiến thức cho trẻ trong giờ hoạt động chung thì ở hoạt động ngoài trời có thể kết hợp trong hoạt động quan sát vườn hoa và yêu cầu trẻ tìm và chọn ra các loại hoa có 6 cánh, kể tên 6 loại hoa mà trẻ biết, kể tên 6 loại hoa theo màu sắc và tìm xem trên sân trường đồ vật nào có số lượng là 6. Khi chơi trò chơi bằng các nguyên vật liệu mở trẻ có thể sắp xếp các hạt thành các loại hoa 6 cánh. Trò chơi vận động cô yêu cầu trẻ chạy theo nhóm, mỗi nhóm có một loại hoa và phân loại về đặc điểm, hình dáng, màu sắc, nơi sống của loại hoa mà trẻ mang đến. * Khi tổ chức cho trẻ quan sát cần lưu ý: + Tạo điều kiện cho trẻ sự tự do tìm tòi khám phá đối tượng, để trẻ tự suy luận, cô đặt những câu hỏi mở cho trẻ. Ví dụ: Đặt ra những câu hỏi về các loại hoa: - Theo con hoa này là hoa gì? Tại sao con đặt tên cho hoa như vậy? - Hoa có đặc điểm gì? Sống ở đâu? Làm cách nào để chăm sóc cây hoa ? + Không nên kéo dài thời gian quan sát bởi vì có thể làm phản tác dụng trong giáo dục trẻ. Trẻ cần được hoạt động và kết thúc trong tâm trạng tích cực. + Đối tượng, yêu cầu quan sát phải phù hợp và kích thích được tư duy của trẻ. 3. Kết quả đạt được. Qua một năm tiến hành và sửa đổi theo nhiều cách khác nhau để tìm ra những hướng tốt nhất cho cháu khi hoạt động ngoài trời tôi nhận thấy: Vốn từ của trẻ thêm phong phú hơn, sử dụng ngôn ngữ mạch lạc hơn, biết diễn đạt câu và sử dụng đúng ngữ điệu giọng điệu qua đó trẻ nhận thức thế giới xung quanh dễ dàng hơn. Trẻ rất hứng thú, tập trung chú ý hơn trong hoạt động, ghi nhớ chính xác các kiến thức. Trẻ khỏe mạnh, nhanh nhẹn, chủ động trong mọi hoạt động rõ rệt, cụ thể là các cháu có tính nhút nhác như: Tú, Dương, Hạnh, Hiền, Huyền, đến gần 17 cuối năm học các cháu trở nên mạnh dạn và tự tin hơn trong giao tiếp, hoạt bát hơn và không còn rụt rè nhút nhát như lúc đầu năm học, hơn thế nữa nhận thức của các cháu về thế giới xung quanh cũng phát triển rõ rệt, cháu chăm học hơn và luôn chủ động trong mọi hoạt động khám phá về thế giới xung quanh. Sau một năm thực hiện các biện pháp phát huy tính tích cực của trẻ trọng hoạt động ngoài trời tôi đã đạt được kết quả như sau: Bảng 2 Kết quả đánh giá các kỹ năng của 22 trẻ lớp 4 - 5 tuổi B1 trong hoạt động ngoài trời sau khi áp dụng biện pháp thực hiện: Các kỹ năng Trước khi áp dụng biện Sau khi áp dụng kiểm tra pháp biện pháp Nhận thức 10/22=45,4% 18/22=81,8% Ngôn ngữ 11/22=5% 19/22=86,3% Mạnh dạn trong giao tiếp 11/22=5% 19/22=86,3% Thể lực 10/22=45,4% 19/22=86,3% Kỹ năng vận động 11/22= 45,4% 19/22=86,3 % Bảng 3 Kết quả so sánh và phân loại sự hứng thú tích cực tham gia vào các hoạt động: Quan sát, vận động của trẻ đầu và cuối năm học 2020 – 2021. Nhóm đối chứng Nhóm thực nghiệm Tổng số trẻ được Đạt: 14 Đạt: 22 nghiên cứu: Chưa đạt : 8 Chưa đạt: 0 22 Đề tài của tôi đi vào thực hiện đã có tác dụng hiệu quả trong tổ chức cho trẻ tham gia hoạt động ngoài trời, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc giáo 18 dục trẻ, đặc biệt là chuyên đề giáo dục lấy trẻ làm trung tâm. Bản thân là một giáo viên tuy chưa có nhiều kinh nghiệm, nhưng việc mạnh dạn tìm tòi, học hỏi chuyên môn từ lãnh đạo nhà trường, đồng nghiệp cũng như các nguồn tư liệu đã giúp cho tôi có những thành công bước đầu trong việc bồi dưỡng chuyên môn và nâng cao trình độ của mình. Những cố gắng của tôi dã được nhà trường đánh giá tích cực và khuyến khích phát huy trong những năm tiếp theo. Trong năm học 2020 - 2021, đề tài này được thử nghiệm chủ yếu ở nhóm lớp tôi phụ trách. Đề tài không chỉ được thử nghiệm trong việc tổ chức các hoạt động của tôi mà còn dựa trên sự đánh giá góp ý của hiệu phó phụ trách chuyên môn và một số giờ hoạt động chung của giáo viên cùng lớp, do đó việc đánh giá có thể còn chung chung. Vì vậy, việc tiếp tục nghiên cứu đề tài này trong thời gian tiếp theo sẽ giúp tôi đánh giá được kết quả của đề tài một cách cụ thể hơn. Tuy nhiên, qua nghiên cứu và thực hiện, kết quả trên trẻ cho thấy hiệu quả của việc thay đổi, vận dụng một số hình thức khi cho trẻ tham gia hoạt động ngoài trời là rất cần thiết và không thể thiếu trong quá trình tổ chức hoạt động của cô và trẻ. Tôi nhận thấy việc thực hiện đề tài này không chỉ phù hợp với lớp tôi mà còn có thể triển khai ở các lớp mẫu giáo khác và có thể tiếp tục thực hiện trong những năm sau. Việc nghiên cứu và ứng dụng đề tài đã giúp tôi dễ dàng trong việc thực hiện các yêu cầu kỹ năng cần đạt trong độ tuổi trẻ, tạo cho trẻ niềm vui, sự hứng thú khi tham gia các hoạt động cũng như tạo sự gần gũi, yêu thương giữa cô và trẻ. Tôi nghĩ rằng, đề tài nghiên cứu thành công, có thể ứng dụng linh hoạt trong hoạt động chuyên môn của mỗi giáo viên, Tùy theo thực tế ở lớp mình chủ nhiệm mà có thể lựa chọn để đưa vào thực hiện để đạt hiệu quả cao nhất. Đây cũng là cơ sở nghiên cứu cho những đề tài khác trong quá trình thực hiện nhiệm vụ chuyên môn. 4. Kết luận nội dung biện pháp + Một số ý kiến đề xuất Đối với UBND xã : 19
File đính kèm:
mot_so_bien_phap_phat_huy_tinh_tich_cuc_chu_dong_khi_tham_gi.pdf
