Một số biện pháp xây dựng lớp học hạnh phúc cho trẻ 4 - 5 tuổi trong trường mầm non

 A) ĐẶT VẤN ĐỀ 
 Lúc sinh thời Bác Hồ kính yêu đã từng nói: “Tất cả mọi người sinh ra 
đều có quyền bình đẳng, quyền được sống, quyền được tự do và quyền mưu 
cầu hạnh phúc.” 
 Hạnh phúc là từ để chỉ trạng thái cảm xúc của con người khi được thỏa 
mãn một nhu cầu nào đó và cảm thấy thật sự hài lòng từ sâu bên trong. 
 + Đối với người lớn khi hạnh phúc là mình hăng say làm việc, học tập 
và cùng sáng tạo không mệt mỏi.
 + Đối với trẻ hạnh phúc là khi được làm điều mình thích, được đáp ứng 
hay thỏa mãn một nhu cầu nào đó và khi đến với trường lớp mầm non thì 
hạnh phúc của trẻ là được cô giáo quan tâm, yêu thương, đối xử công bằng và 
được thoải mãn nhu cầu vui chơi, dễ tiếp thu được kiến thức, tạo sự hưng thú 
luôn thích say mê học tập, sáng tạo được tự do bày tỏ suy nghĩ của bản thân. 
 Lớp học hạnh phúc là nơi cô và trò luôn biết yêu thương, quan tâm tôn 
trọng lẫn nhau. Cô giáo xem trẻ như con cái của mình, như người bạn nhỏ để 
giáo dục, chỉ dạy con trẻ những điều hay lẽ phải. Giáo viên tạo điều kiện để trẻ 
được phát triển bản thân mình và hạnh phúc khi là chính mình. 
 Nhưng thực tế hiện nay, khi trẻ rời xa vòng tay ông bà, cha mẹ, vẫn còn 
khóc, sợ sệt, một số trẻ không hòa đồng với các bạn và thường xảy ra xung 
đột, một số trẻ sống khép kín, không cởi mở để nói chuyện cùng cô và các 
bạn. Nhiều vấn đề như bạo lực học đường luôn xảy ra và dang dần trở nên 
khá phổ biến trong các trường mầm non đến đại học trong đó có sự đối xử bất 
công của một số giáo viên, bảo mẫu với trẻ nhỏ và làm mất đi niềm tin của 
phụ huynh với các giáo viên.
 Để cho trẻ “Mỗi ngày đến trường là một niềm vui” đó là câu nói và 
cũng là tiêu chí mà tôi luôn hướng đến. Để đạt và thực hiện được tiêu chí này 
thì trường học phải là trường học hạnh phúc. Trường học hạnh phúc nói 
chung và lớp học hạnh phúc nói riêng đó chính là nơi để trẻ yêu thương, hạnh 
phúc. Trẻ được tự do sáng tạo, bộc lộ suy nghĩ, tính cách của bản thân, vui vẻ, 
tự tin mỗi khi đến trường. 
 1 Nhận thức được tầm quan trọng của việc xây dựng lớp học hạnh phúc 
với sự phát triển của trẻ tôi luôn cố gắng để thay đổi bản thân ngày càng hoàn 
thiện và đem đến cho trẻ một lớp học an toàn vui vẻ hạnh phúc, các con đến 
lớp luôn được yêu thương, tôn trọng, đối xử công bằng, tạo mọi điều kiện để 
tất cả trẻ có cơ hội phát triển bản thân. Chính vì lẽ đó tôi lựa chọn đề tài “Một 
số biện pháp xây dựng lớp học hạnh phúc cho trẻ 4 - 5 tuổi trong trường mầm 
non” làm sáng kiến năm học 2022-2023
 I. Sự cần thiết tiến hành nghiên cứu 
 Lớp học hạnh phúc là nơi cô và trò luôn biết yêu thương, quan tâm tôn 
trọng lẫn nhau. Cô giáo xem trẻ như con cái của mình, như người bạn nhỏ để 
giáo dục, chỉ dạy con trẻ những điều hay lẽ phải. Giáo viên tạo điều kiện để trẻ 
được phát triển bản thân mình và hạnh phúc khi là chính mình. 
 -Vậy chúng ta xây dựng lớp học hạnh phúc để làm gì?
 + Để đảm bảo duy trì sĩ số lớp, để cho trẻ khi đến lớp được vui được hứng 
thú, được thích khi ở lớp. 
 + Để trẻ yêu mến trường lớp, cô, bạn bè và giúp cho trẻ có cảm xúc tích 
cực khi đến trường, lớp. Qua đó trẻ mới phát triển toàn diện cả về thể chất, tinh 
thần, trí tuệ, và chất lượng giáo dục mới được nâng cao.
 + Để giáo viên dễ tiếp cận và dễ tác động với trẻ hơn và giúp cho việc cung 
cấp kiến thức tốt hơn và như vậy dễ cung cấp kiến thức và giáo dục trẻ.
 + Để phụ huynh hiểu, thông cảm và phối hợp với cô tốt hơn.
 Vậy xây dựng lớp học hạnh phúc như thế nào? Trường Mầm Non Sen 
Hồng là trường thuộc xã Ninh Thạnh Lợi ở vùng sâu vùng xa, nhiều tâm lí phụ 
huynh chỉ cần thiết đưa trẻ đến trường khi đúng 5 tuổi và không cần thiết cho trẻ 
khi trẻ học lớp nhỏ. Nhiều tâm lí phụ huynh lo lắng là đến lớp con em mình 
không được nuông chiều khi ở nhà, đến lớp các cô sẽ la mắng các cháu. Vì vậy 
cần xây dựng lớp học hạnh phúc để phụ huynh thấy được ở lớp các cháu được 
yêu thương, chăm sóc và tôn trọng giống như ở nhà và hiểu được tầm quan trọng 
khi đưa các cháu đến trường sớm.
 Để trong lòng mỗi đứa trẻ luôn luôn cảm thấy vui vẻ hạnh phúc khi đến 
trường thì trường học đó phải là trường học hạnh phúc. Muốn xây dựng được 
trường lớp hạnh phúc thì phải bắt đầu từ cấp học mầm non. Lớp học hạnh phúc 
là xây dựng sự yêu thương, an toàn và tôn trọng; tạo điểm đến thân thiện, tạo 
 2 môi trường giáo dục hoàn hảo; là nơi không có bạo hành, không có sự áp đặt 
theo khuôn mẫu. Đến đây trẻ được định hướng để làm được những gì mình 
thích, được khơi gợi sự tìm tòi, khám khá, sáng tạo... Các hoạt động được 
biến hóa thành bài học thú vị phù hợp với độ tuổi. Lớp học hạnh phúc được 
xem là“Tế bào sống”,trong phong trào“xây dựng trường mầm non xanh-an 
toàn- thân thiện và hạnh phúc”. 
 Bản thân nhận thức được tầm quan trọng của việc xây dựng lớp học 
hạnh phúc có ý nghĩa rất lớn đối với việc hình thành và phát triển nhân cách 
của trẻ nhỏ.
 II. Tổng quan thông tin về vấn đề cần nghiên cứu 
 1. Quan điểm chỉ đạo
 Năm học 2022 – 2023 Thực hiện xây dựng lớp học thân thiện học sinh 
tích cực; xây dựng lớp học Xanh hơn- Sạch hơn- Đẹp hơn. Thực hiện tốt cuộc 
vận động “Học tập và làm theo tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh”, cuộc vận 
động “ Mỗi thầy giáo, cô giáo là 1 tấm gương đạo đức tự học và sáng tạo”, và 
trong đó tiếp tục thực hiện kế hoạch số 40/KH-PGD, ngày 4/9/2019 về việc 
xây dựng lớp học hạnh phúc của Phòng giáo dục huyện Hồng Dân. Thực hiện 
sự chỉ đạo của Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Hồng Dân, Trường Mầm 
non Sen Hồng nghiêm túc thực hiện các văn bản chỉ đạo của bộ phận chuyên 
môn PGDĐT huyện Hồng Dân về việc xây dựng lớp học hạnh phúc ngay tại 
trường nói chung cà lớp học của mình nói riêng. “ Cô thay đổi – trẻ hạnh 
phúc ”. 
 Chi bộ nhà trường vận động giáo viên đăng ký công trình phần việc học 
tập theo Bác, bản thân nghiên cứu nội dung: Về học tập, quán triệt Chuyên đề 
học tập Bác năm 2022 “Xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức, viên 
chức: Chủ động, sáng tạo, trách nhiệm; nói đi đôi với làm; chống tư tưởng 
trông chờ, ỷ lại”sâu sắc và phù hợp với khả năng và đặc điểm của lớp Chồi 2 
tại điểm Xẻo Gừa. Bản thân đã chủ động xây dựng nội dung giảng dạy sáng 
tạo để truyền tải kiến thức giúp trẻ hứng thú tích cực và khuyến khích sự sáng 
tạo của trẻ khi tham gia vào các hoạt động ở trường.
 2. Mục đích nghiên cứu 
 3 Trước đó, cuộc vận động “Trường học thân thiện, học sinh tích cực” là giáo 
viên đã hướng đến xây dựng trường học hạnh phúc nhưng sau khi Phòng giáo dục 
có kế hoạch số 40 thì mình thực hiện kế hoạch này và hướng tới xây dựng lớp học 
hạnh phúc. Giúp cô giáo thay đổi và giúp cho học sinh hứng thú và tích cực hơn khi 
đến lớp.
 Trong năm học 2022 – 2023, là giáo viên dạy lớp Chồi 2 ở điểm Xẻo Gừa 
trường Mầm Non Sen Hồng, xã Ninh Thạnh Lợi, huyện Hồng Dân, tỉnh Bạc Liêu.
 Lớp học hạnh phúc là nơi khiến cả cô và trò đều có cảm giác “muốn đến”. 
Khi đến sẽ có hứng thú, niềm vui, sự mong chờ và những rung cảm. Đặc biệt, một 
nhiệm vụ quan trọng nhất đối với giáo viên mầm non là đón những mầm non bỡ 
ngỡ, thật nhanh chóng tạo một môi trường mới hoàn toàn tin tưởng để mỗi ngày 
đến trường với các bé là một ngày vui, được học tập, được vui chơi, được yêu 
thương, được ấp ủ những ước mơ non trẻ. 
 Trẻ hạnh phúc vui vẻ mới có thể tiếp thu được kiến thức và tham gia các 
hoạt động vui vẻ, tích cực. Qua đó trẻ mới phát triển toàn diện cả về thể chất, tinh 
thần, trí tuệ, và chất lượng giáo dục mới được nâng cao.
 Phần lớn trẻ lớp em ở xã Ninh Thạnh Lợi là vùng sâu vùng xa trẻ em còn 
nhút nhát và chưa hứng thú khi đến lớp, tâm lý trẻ không thoải mái, tự ti, rụt rè, sợ 
sệt. Một số trẻ thì không hòa đồng với bạn, thường xảy ra xung đột, một số thì sống 
khép kín không cởi mở nói chuyện cùng cô và bạn bè khi đến lớp. Các hoạt động ở 
trên lớp trẻ không hứng thú: Mất tập trung, ủ rũ, mệt mỏi Một số phụ huynh đi 
làm xa để trẻ ở nhà với ông bà vì thế việc trao đổi, tuyên truyền và phối hợp với cha 
mẹ trẻ gặp nhiều khó khăn.
 Bản thân nhận thức được tầm quan trọng của việc xây dựng lớp học hạnh 
phúc có ý nghĩa rất lớn đối với việc hình thành và phát triển nhân cách của trẻ nhỏ.
 Để chăm sóc, xây dựng lớp học hạnh phúc thì giáo viên cần có những 
biện pháp ngay từ lúc đầu. Xuất phát từ tình hình thực tế và của lớp, em mong 
muốn được lắng nghe, tôn trọng và yêu thương trẻ, nên đã mạnh dạn lựa chọn 
đề tài. Tuy nhiên với khả năng và thời gian nghiên cứu có hạn nên đề tài chỉ 
 4 nghiên cứu về vấn đề: “Một số biện pháp xây dựng lớp học hạnh phúc cho 
trẻ 4 - 5 tuổi trong trường mầm non”.
 III. Tính mới và tính khoa học của vấn đề cần nghiên cứu
 1. Lịch sử đề tài tính khoa học của vấn đề nghiên cứu
 Hạnh phúc là gì?
 Có rất nhiều khái niệm về hạnh phúc: hạnh phúc là cảm giác thỏa mãn 
một nhu cầu nào đó mang tính trừu tượng,...Trước đây, có rất nhiều quan 
niệm đã nghiên cứu về cảm xúc hạnh phúc.
 Để vận dụng quan điểm tạo cảm xúc tích cực cho trẻ khi đến trường luôn 
là điều giáo viên trăn trở.
 Lớp học hạnh phúc là lớp học mà trẻ luôn cảm thấy ở đó mình vui vẻ, 
được yêu thương, quan tâm dạy dỗ, chăm sóc như gia đình, là nơi mà cô và 
trẻ luôn có cảm xúc tích cực ở mọi hoạt động.
 Lớp học hạnh phúc là bên cạnh việc triển khai mục tiêu giáo dục, chăm 
sóc trẻ,...truyền thụ kiến thức, giáo dục kỹ năng, thái độ, còn chú trọng giáo 
dục cảm xúc cho trẻ, tôn trọng tính cá nhân tạo điều kiện cho trẻ luôn được 
thoải mái có cảm xúc tích cực để thỏa mãn nhu cầu khám phá của trẻ,...
 2. Tính mới của đề tài
 Tuy vấn đề nêu trên đã có nhiều công trình nghiên cứu, nhưng để vận 
dụng hiệu quả vào hoạt động cụ thể đối với lớp Chồi 2 luôn cần có những 
điều kiện cụ thể phù hợp với điều kiện thực tiễn.
 - Đây là đề tài luôn mới vì lúc nào ở đâu cũng cần có sự thân thiện, tích 
cực, cảm xúc hạnh phúc.
 - Việc xây dựng lớp học hạnh phúc là cô thay đổi để học sinh hạnh 
phúc đây là nội dung mới của đề tài này. 
 - Tạo không khí vui vẻ và hạnh phúc trong các hoạt đọng trong ngày 
của trẻ để giờ nào trẻ cũng được hạnh phúc.
 - Tạo môi trường trong và ngoài lớp học phong phú đa dạng theo 
hướng mở và thay đổi nội dung theo từng chủ đề giúp trẻ cảm thấy thân thiện 
 5 mới lạ, gần gũi. Tạo hứng thú động lực cho trẻ mỗi khi đến lớp, thu hút trẻ 
trong các hoạt động. 
 - Phối hợp với phụ huynh để tận dụng các nguyên vật liệu có sẵn ở địa 
phượng để hướng trẻ cùng làm đồ dùng đồ chơi cùng cô.
 - Áp dụng phương pháp giáo dục mới giáo viên có thể tích hợp lồng 
ghép, sử dụng các ứng dụng công nghệ thông tin vào trong giảng dạy giúp 
đem lại hiệu quả cao.
 B) NỘI DUNG
 I. CƠ SỞ LÝ LUẬN
 Trong năm học 2022 – 2023 ngành triển khai nâng cao các hoạt động 
trải nghiệm cho trẻ: Nhằm tạo điều kiện cho trẻ tích cực tham gia hoạt động 
cùng cô và các bạn với cảm xúc thoải mái nhất, hạnh phúc nhất, lĩnh hội kiến 
thức tự nhiên phát triển toàn diện,...đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng giáo 
dục trẻ ở trường.
 “Hạnh phúc là cảm xúc vui sướng, hài lòng của con người trong cuộc 
sống khi được đáp ứng, thỏa mãn các nhu cầu cầu vật chất và tinh thần”. 
Hạnh phúc cá nhân gắn liền với hạnh phúc của xã hội, không có hạnh phúc 
riêng lẻ. 
 Lớp học hạnh phúc là nơi giúp giáo viên và học sinh hình thành và duy 
trì các trạng thái cảm xúc tích cực. Mỗi lớp học hạnh phúc sẽ tạo nên một môi 
trường học đường mà ai tham gia cũng cảm thấy hạnh phúc. Được tham gia 
vào các lớp học hạnh phúc sẽ giúp cho mỗi cá nhân thiết lập được các tình 
cảm lành mạnh, góp phần phát triển nhân cách tốt đẹp. 
 Lớp học hạnh phúc là lớp học có sự tương tác chủ động, tích cực với 
xúc cảm dương tính từ hai phía: cô và trẻ. Lớp học hạnh phúc là điểm đến mà 
mỗi cá nhân cảm thấy muốn đến, khi đến có những hứng thú, có niềm vui, có 
sự mong chờ, có rung cảm... Lớp học hạnh phúc là nơi có thể cảm nhận được 
sự an toàn, sự nâng đỡ hay sự thú vị khi có nhiều điều nằm trong nhu cầu 
được thỏa mãn...Lớp học hạnh phúc là nơi vừa mang lại môi trường phát triển 
toàn diện, kích thích hứng thú học tập – vui chơi của trẻ, tạo dựng niềm tin và 
 6 sự hài lòng cho phụ huynh. Đồng thời xây dựng được đội ngũ giáo viên nhiệt 
huyết, yêu nghề, yêu trẻ cũng như tối ưu hóa công tác quản lý nhà trường, 
giảm bớt gánh nặng công việc cho nhân sự.
 Vậy liệu trẻ có thực sự được yêu thương, được giáo dục một cách 
chuẩn mực khi đến trường? Liệu trẻ có được thoải mái, vui vẻ, hòa đồng cùng 
giáo viên và các bạn khi đến lớp? Làm sao để có môi trường học tập, vui chơi 
đủ tốt giúp trẻ phát triển toàn diện?
 1. Thực trạng của vấn đề
 Trên thực tế thì việc xây dựng trường học hạnh phúc, lớp học hạnh phúc ở 
các trường mầm non nói chung và trường mầm non Sen Hồng nói riêng đã thực 
hiện trong vài năm trở lại đây. Đây là chuyên đề tuy không mới nhưng việc áp 
dụng vào thực tế thì còn nhiều hạn chế. Là một giáo viên tôi nhận thấy rõ được 
vai trò ý nghĩa và tầm quan trọng của việc xây dựng lớp học hạnh phúc cho trẻ, 
tôi cũng đã từng bước để cố gắng đạt được chỉ tiêu kế hoạch đề ra vào đầu năm 
học. Giáo viên đã được đào tạo qua các khóa học: cao đẳng, đại học và khi tiếp 
xúc với trẻ giáo viên cũng là con người bình thường và cũng có những hành 
động, lời nói và phải kiềm chế những cảm xúc tiêu cực.
 - Giáo viên có những áp lực từ nhiều phía:
 + Áp lực từ công việc như về kiến thức, nội dung chương trình và thời gian.
 + Áp lực cuộc sống, gia đình.
 + Áp lực từ trẻ.
 + Áp lực từ phụ huynh, xã hội.
 Khi đưa ra mục tiêu mà trẻ không làm được, không đạt được mục tiêu đó, 
và từ đó dẫn đến các cô chán nản, mệt mỏi, nhiều lúc cảm xúc với nghề không 
còn như trước. Mỗi ngày đến trường không còn là niềm vui Vì thế các cô phải 
tự thay đổi bản thân và cùng xây dưng lớp học hạnh phúc. Tuy nhiên việc xây 
dựng lớp học hạnh phúc là một chuyên đề không phải thực hiện dễ dàng mà cần 
có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, phụ huynh, giáo viên và trẻ. Điều kiện 
thì còn hạn hẹp, trẻ ở lớp lại còn khá nhỏ nên khi triển khai xây dựng vẫn cũng 
còn nhiều hạn chế thiếu sót, đôi khi còn mang tính hình thức, rập khuôn, giáo 
 7 viên chưa thật sự tạo điều kiện thuận lợi cho trẻ thể hiện khả năng của bản thân 
cũng như tham gia vào tất cả các hoạt động theo đúng phương pháp “giáo dục 
lấy trẻ làm trung tâm”, chưa thực sự hiểu trẻ.
 Chính vì vậy để từng bước xây dựng một lớp học hạnh phúc cho cả cô và 
trò, bản thân tôi luôn cố gắng nổ lực học hỏi không ngừng để đáp ứng kịp thời 
với chương trình giảng dạy và đáp ứng nguyện vọng mong mỏi của các bậc phụ 
huynh là con trẻ phải được vui vẻ, hạnh phúc khi đến trường.
 Để đạt được điều đó, trong quá trình thực hiện bản thân tôi nắm bắt tình 
hình thực tế và đã gặp những thuận lợi, khó khăn sau:
 1.1. Thuận lợi
 - Được sự quan tâm, giúp đỡ của ban giám hiệu nhà trường đã đầu tư 
về cơ sở vật chất tương đối đầy đủ giúp tôi hoàn thành nhiệm vụ chăm sóc 
giáo dục trẻ theo đúng kế hoạch tại trường mầm non Sen Hồng 
 - Nhà trường luôn tạo điều kiện cho giáo viên tham quan học hỏi các 
trường bạn và bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ năng lực. Đặc biệt nhà 
trường rất quan tâm giáo viên trong công tác chuyên môn, hướng dẫn giáo 
viên xây dựng lớp học hạnh phúc trong các hoạt động học. 
 - Giáo viên có chuyên môn, nghiệp vụ, yêu nghề, mến trẻ, khỏe mạnh, 
nhiệt tình trong công việc, có năng khiếu trong nhiều lĩnh vực và thực hành 
ứng dụng công nghệ thông tin vào trong giảng dạy tốt.
 - Môi trường trong và ngoài lớp sạch sẽ, thoáng mát, có nhiều góc mở 
trang thiết bị của lớp tương đối đầy đủ, đồ dùng đồ chơi đảm bảo an toàn cho 
trẻ.
 1.2. Khó khăn
 - Là một ngôi trường mới, cơ sở mới, cơ sở vật chất trong và ngoài lớp 
còn nhiều hạn chế. 
 - Bản thân giáo viên rất yêu thương trẻ nhưng khi trẻ thực hiện, chơi 
không đúng ý giáo viên thì bản thân rất bực bội và không kiềm chế được cảm 
xúc, có thái độ gây gắt và làm trẻ sợ và khóc.
 8 - Giáo viên vẫn còn áp dụng một số hình thức biện pháp giáo dục 
truyền thống trong quá trình dạy học. Khi tổ chức các hoạt động giáo viên 
thường quá ôm đồm chuẩn bị nhiều đồ dùng đồ chơi tạo nhiều áp lực cho giáo 
viên và mất thời gian, chưa có sự tham gia của trẻ và chưa thật sự lấy trẻ làm 
trung tâm.
 - Các bé tuy cùng một độ tuổi nhưng khả năng nhận thức lại không 
đồng đều, nhiều bé thiếu đi những kỹ năng sống cần thiết. Ngại tham gia vào 
các hoạt động, thích được người khác nuông chiều phục vụ.
 - Một số trẻ khá hiếu động không chịu hợp tác với nhóm khi chơi, thích 
chơi rò chơi động. Một số trẻ lại khá nhút nhát chưa dám thể hiện mong muốn 
suy nghĩ của bản thân.
 - Gia đình bây giờ chỉ có 1-2 con, cha mẹ luôn cưng chiều và đáp ứng 
mọi nhu cầu của trẻ, dẫn đến việc dạy trẻ rất khó. Phụ huynh nói phải dạy trẻ 
như thế này với bé, áp đặt cô giáo nuông chiều bé. Một số phụ huynh chưa 
hiểu biết về mục tiêu giáo dục, chương trình kế hoạch giáo dục của lớp.
 - Một số phụ huynh đi làm ở thành phố, để con ở nhà cho ông bà chăm 
sóc, ông bà ít vui chơi hoạt động cùng trẻ, ít quan tâm đến cảm xúc suy nghĩ 
của con trẻ, chủ yếu là để trẻ chơi tự do hoặc cho trẻ xem điện thoại, ipad, ít 
giáo dục con những kiến thức kỹ năng sống cần thiết.
 Đầu năm bản thân cũng có khảo sát về đặc điểm tâm sinh lí và cảm xúc 
của trẻ: 
 +Bảng khảo sát trẻ trước khi áp dụng các biện pháp 09/2023:
 Kết quả khảo sát trên số lượng 
 trẻ: 30 trẻ
 Nội dung Trẻ Tỉ lệ Trẻ Tỉ lệ%
 đạt % chưa 
 đạt
 Trạng thái cảm xúc của trẻ khi đến 
 trường đến lớp 6 20% 24 80%
 Trẻ hòa đồng yêu thương chia sẻ bạn bè, 
 9 lễ phép kính trọng người lớn 7 23% 23 77%
 Trẻ hứng thú, tích cực khi được tham gia 
 vào các hoạt động xây dựng lớp học 6 20% 24 80%
 hạnh phúc
 Mạnh dạn tự tin tham gia vào các hoạt 5 17% 25 83%
 động
 Từ những thực trạng trên tôi luôn suy nghĩ phải làm cách nào đó để trẻ 
ham thích đi học, vui vẻ hạnh phúc khi đến lớp, tích cực chủ động tham gia 
vào các hoạt động cùng cô và bạn bè, mạnh dạn bày tỏ suy nghĩ mong muốn 
của bản thân, xem lớp học như ngôi nhà thứ 2 của mình, đồng thời phụ huynh 
an tâm tin tưởng gửi gắm con cho cô giáo, nên tôi đã lựa chọn “Một số biện 
pháp xây dựng lớp học hạnh phúc cho trẻ 4 - 5 tuổi trong trường mầm non” 
làm đề tài sáng kiến cho năm học 2022-2023.
 2. Đặc điểm tình hình thực tiễn.
 Trường Mầm Non Sen Hồng, nằm trên địa bàn xã Ninh Thạnh Lợi với 
một địa bàn vùng sâu vùng xa, điều kiện kinh tế của người dân còn khó khăn 
nên chỉ đưa trẻ đến trường khi trẻ vừa tròn 5 tuổi. Khi ở nhà, cha mẹ còn đi 
làm việc đồng án chưa chú ý quan tâm đến trẻ.
 3. Phương pháp
 + Phương pháp quan sát, điều tra 
 + Phương pháp dùng lời
 + Phương pháp thống kê, đối chứng, 
 + Phương pháp khảo sát đánh giá trẻ 
 + Phương pháp thực hành, trải nghiệm
 + Phương pháp phối kết hợp.
 II. MỘT SỐ BIỆN PHÁP 
 Như chúng ta đã biết, mục tiêu của giáo dục mầm non là giúp trẻ phát 
triển về thể chất, tình cảm, trí tuệ, thẩm mỹ, hình thành cho trẻ những yếu tố 
đầu tiên về nhân cách. Và một trong những điều quan trọng hơn là trẻ cảm 
 10 thấy hạnh phúc, được yêu thương và tôn trọng. Và vì thế tôi đã đưa ra các 
biện pháp để xây dựng lớp học hạnh phúc.
 1. Biện pháp 1: Lập kế hoạch để xây dựng lớp học hạnh phúc.
 Sau khi xem chương trình trên tivi kênh VTV7 “Thầy cô chúng ta 
đã thay đổi”, thật sự đó là một chương trình rất hay. Sau khi xem xong bản 
thân còn qúa nhiều điểm yếu và phải cần thay đổi đi. Muốn xây dựng một lớp 
học hạnh phúc, bản thân mỗi người giáo viên phải thực sự hạnh phúc và hạnh 
phúc. Do đó, để xây dựng được “Lớp học hạnh phúc” thì giáo viên là người 
có vai trò quyết định và phải bắt đầu từ sự thay đổi của chính bản thân mình 
để bản thân luôn là người sống hạnh phúc và lan tỏa hạnh phúc đến những 
người xung quanh.
 Lớp học hạnh phúc là nơi đó phải có sự yêu thương, yêu thương bắt đầu 
từ sự chia sẻ với người khác mà không phải là sự ích kỷ, đơn phương thực 
hiện và phương châm mà tôi đặt ra là “Chọn yêu thương, chọn hạnh phúc”. 
Để làm được điều này bắt buộc người giáo viên phải thay đổi bản thân mình. 
 đây là câu nói của Thiền Sư Thích Nhất Hạnh mà tôi rất tâm đắc. Chính 
vì thế, tôi và giáo viên đứng cùng phải tự thay đổi bản thân bằng cách học 
quản lý cảm xúc, thay đổi cách nhìn nhận và xử lý các tình huống, bồi dưỡng 
cảm xúc tích cực cho mình và tất cả trẻ trong lớp, luôn nở cụ cười thân thiện. 
Khi mình vui vẻ, hạnh phúc sẽ truyền lửa, truyền cảm xúc hay nói cách khác 
là lan tỏa hạnh phúc đến mọi người. Để xây dựng lớp học hạnh phúc bản thân 
cần đưa ra những kế hoạch để thực hiện như về bản thân giáo viên, lớp, trẻ và 
phụ huynh.
 + Đối với giáo viên: Trước khi đi dạy tôi luôn tạo cho mình tinh thần 
thoải mái, buổi sáng khi ngủ dậy tôi thường tập thể dục, nghe nhạc duy trì 
những thói quen tích cực để có một tinh thần thoải mái trước khi bước vào 
lớp. Bản thân là người trực tiếp chăm sóc giáo dục trẻ và giáo viên cần thay 
đổi các cảm xúc tiêu cực đi để thay vào đó là cảm xúc tích cực. Bản thân cô 
thay đổi thì trẻ mới hạnh phúc được, trong các hoạt động với trẻ cô sẽ luôn 
kiên nhẫn, lắng nghe đối với trẻ, thay đổi cảm xúc không còn thái độ găy gắt 
 11 thay vào đó là nụ cười, sự yêu thương và tôn trong trẻ. Trao đi yêu thương để 
nhận lại hạnh phúc: Với thông điệp“Lớp học là nhà, cô là mẹ”, tôi dành 
những cử chỉ yêu thương nhất, là ánh nhìn trìu mến, là cái ôm khi trẻ nhớ mẹ, 
là cử chỉ vỗ về khi trẻ chơi một mình trẻ cảm nhận được“cô giáo là mẹ, lớp 
học chính là nhà” xóa đi những khoảng cách giữa cô và trẻ. Với hoạt động 
“Lời chào yêu thương” mỗi sáng tuy không mới nhưng đạt được hiệu quả rất 
tích cực, tạo phấn khởi cho trẻ, là tiền đề để trẻ cảm nhận được việc mỗi ngày 
đến trường là một ngày vui. 
 Ví dụ: Trong giờ làm quen vơi toán: Đếm đến 5, nhận biết nhóm có 5 đối 
tượng, nhận biết số 5. Khi trẻ xếp và đếm không đúng cô không la mắng trẻ, 
không nên áp đặt là trẻ sẽ xếp và đếm được thay vào đó cô kiên nhẫn, nhẹ 
nhàng giải thích và chỉ cho trẻ để trẻ có thể dễ hiểu và làm được.
 + Đối với lớp học: Xây dựng lớp học thân thiện và an toàn là tiêu chí mà 
cô muốn hướng đến. Trẻ đến trường thích được tham gia vui chơi cùng cô và 
các bạn, thích được nhìn ngắm tương tác với các đồ dùng đồ chơi, vì vậy việc 
xây dựng và bố trí đồ dùng đồ chơi phù hợp theo từng chủ đề, phù hợp cho từng 
góc chơi rất quan trọng đối với trẻ. Chính vì vậy tôi cùng với giáo viên đứng lớp 
nghiên cứu dựa vào diện tích phòng học để bố trí các góc chơi mở sao cho phù 
hợp, thuận tiện cho việc trẻ giao lưu tiếp xúc trò chuyện lẫn nhau. Các góc ồn ào 
bố trí xa các góc yên tĩnh, tận dụng nhiều nguyên vật liệu khác nhau khuyến 
khích trẻ cùng tham gia làm đồ dùng đồ chơi cho từng góc các góc chơi theo 
hướng mở, theo các chủ đề với nhiều đồ dùng đồ chơi phong phú đa dạng sẽ 
giúp trẻ hứng thú và hăng say khi chơi để từ đó trẻ cảm nhận sự ấm áp, yêu 
thương thông qua các đồ chơi mà ở lớp cô đã chuẩn bị. Sắp xếp các đồ dùng, đồ 
chơi đảm bảo an toàn cho trẻ và đáp ứng được mục đích giáo dục. Những đồ 
dùng, đồ chơi để ở nơi trẻ có thể dễ dàng lấy và cất gọn gàng sau khi chơi xong. 
Các góc chơi được bố trí phù hợp: góc tĩnh bố trí cách xa góc động.
 Trong lớp trang trí nhiều hình ảnh dễ thương, bắt mắt và ngộ nghĩnh. 
Tạo bầu không khí thân thiện, cởi mở; tạo cơ hội cho trẻ quan tâm đến cảm 
xúc của nhau; chia sẻ với nhau khi có tâm trạng vui hay buồn nói không với 
 12 bạo lực học đường Đó là cách giúp các thành viên không áp lực, mệt mỏi, là 
nơi tình yêu thương giữa mọi người được trân trọng và bồi đắp. Chú trọng 
giáo dục cảm xúc chính là giúp trẻ cảm nhận được hạnh phúc ở “Ngôi nhà 
chồi 2” như một gia đình.
 + Đối với trẻ: Tôn trọng trẻ trong mọi hoạt động: Tôn trọng lời nói, ý 
kiến, quan điểm cá nhân của trẻ dù đúng hay sai. Tôn trọng thành quả, dành 
nhiều lời khen để khích lệ, động viên trẻ đó là cách mà tôi tôn trọng trẻ. 
Trong mỗi hoạt động, tôi luôn trao quyền chủ động cho trẻ giải quyết vấn đề, 
cô đóng vai là bạn cùng chơi, cùng học và chia sẻ ý tưởng cùng trẻ khi cần. 
Không quan trọng kết quả đạt được để trẻ thấy mình được tôn trọng, được tin 
tưởng. Tổ chức các hoạt động và trò chơi tập trung vào sở thích của đa số trẻ 
nhằm kích thích sự ham muốn đến lớp của trẻ. “Không bỏ rơi trẻ” trong bất 
kỳ hoạt động nào, đồng hành chia sẻ ý tưởng và hỗ trợ trẻ tham gia trò chơi 
đạt hiệu quả một cách vui vẻ, tự nhiên. Chuẩn bị cho trẻ một tâm thế thoải 
mái và vui vẻ để trẻ đến lớp cởi mở cùng cô và các bạn hơn, thường xuyên kể 
bé nghe về những điều tốt đẹp ở lớp như: ở lớp có nhiều đồ chơi, có cô luôn 
yêu thương và vuiver, có bạn bè nhiều thì như thế mới thu hút sự hứng thú đi 
học của trẻ. Ở lớp cô sẽ cho trẻ cùng nhau trải nghiệm làm đồ dùng đồ chơi 
như vậy trẻ sẽ có hứng thú và cảm thấy hạnh phúc khi đến lớp.
 Ví dụ: Cô sẽ cho trẻ cùng tham gia vào trang trí lớp học cùng cô như 
trang trí theo chủ đề Hiện Tượng Tự Nhiên: vẽ, tô màu, xé dán ông mặt trời, 
mây, mưa,...
 + Đối với phụ huynh: Tuyên truyền với phụ huynh qua nhóm zalo hoặc 
gọi điện trao đổi cùng phụ huynh, tìm hiểu về hoàn cảnh của trẻ đẻ giúp cô 
hiểu rõ hơn trẻ. Vận động phụ huynh cùng tìm các nguyên vật liệu để xây 
dựng lớp học hạnh phúc.
 2. Biện pháp 2: Xây dựng môi trường trong và ngoài lớp học.
 +Môi trường vật chất.
 “Xây dựng môi trường lớp học an toàn thân thiện” là một trong những 
yếu tố quan trọng góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả các hoạt động 
 13 cho trẻ. Trong lớp học giáo viên cùng trẻ xây dựng được “Lớp học an toàn 
thân thiện” dựa trên các nguyên tắc sau:
 - Trang trí phòng, lớp đảm bảo thẩm mỹ, thân thiện và phù hợp với chủ 
đề giáo dục. 
 - Các khu vực hoạt động bố trí phù hợp, linh hoạt có thể bố trí cố định 
hoặc có thể di chuyển, mang tính mở, tạo điều kiện dễ dàng cho trẻ tự lựa 
chọn và sử dụng đồ vật, đồ chơi, tham gia hoạt động và thuận lợi cho sự quan 
sát của giáo viên.
 - Xây dựng, thiết kế các trò chơi mặt sàn, trò chơi mảng tường để trẻ 
được hoạt động phong phú. Đồ dùng, đồ chơi, nguyên vật liệu, học liệu có giá 
đựng ngăn nắp, gọn gàng, sắp xếp và bố trí đồ dùng, đồ chơi hợp lý, để ở nơi 
trẻ dễ thấy dễ lấy, dễ dùng, dễ cất. Đồ dùng, đồ chơi, nguyên vật liệu được 
thay đổi và bổ sung phù hợp với mục tiêu chủ đề hoạt động và hứng thú của 
trẻ.
 - Đồ dùng đồ chơi phải được rà soát và phải đảm bảo an toàn cho trẻ. 
Các đồ chơi hỏng mốc hoặc có tính sát thương giáo viên loại bỏ và thay thế 
bằng cách làm đồ chơi mới lạ. Các đồ dùng đồ chơi giáo viên có thể tận dụng 
các nguyên vật liệu phế thải để tiết kiệm kinh phí và đưa trẻ đến gần hơn với 
thiên nhiên. Tôi lựa chọn nguyên vật liệu và cùng trẻ tạo nên các sản phẩm 
vừa mang tính thẩm mỹ cao và có độ bền lâu. 
 - Rà soát lại các đồ dùng, đồ chơi trong lớp, những đồ dùng nào có thể 
mua sắm, đồ dùng nào cần làm, bổ sung theo từng chủ đề, đồ chơi nào cần 
phải bổ sung trước .
 - Tận dụng các nguyên vật liệu để làm đồ chơi cho trẻ, các đồ dùng đó 
cần đảm bảo an toàn về tính mạng, không gây độc hại, không sắc nhọn, phù 
hợp với khả năng nhận thức của trẻ và màu sắc cần tươi mới.
 - Tận dụng tối đa các sản phẩm của trẻ để trang trí lớp, trẻ được vẽ, xé 
nặn các sản phẩm để trang trí các góc, các buổi chơi trẻ được hoạt động với 
chính sản phẩm của mình đã làm nên trẻ rất thích thú. Những hoạt động giao 
tiếp qua vai chơi người mua người bán dạy trẻ biết thể hiện thái độ ân cần 
 14 niềm nở với khách hàng thông qua đó tạo được mối quan hệ thân thiện giữa 
trẻ với trẻ khi chơi.
 +Môi trường tâm lý xã hội
 Không chỉ tạo môi trường thân thiện cho trẻ hoạt động, giao tiếp, tôi 
còn thống nhất mang đến cho trẻ một không khí lớp học thật ấm áp tràn ngập 
yêu thương, giáo viên tạo cho trẻ tâm lý thoải mái, xem lớp học như ngôi nhà 
thân yêu của mình và trong ngôi nhà đó trẻ được tham gia dọn dẹp, trang trí, 
sáng tạo theo ý mình. Cô giáo cũng giống như một người bạn lớn để trẻ có thể 
an tâm chia sẻ những thắc mắc, băn khoăn cũng như những “bức xúc” rất trẻ 
con của mình.
 Như vậy tạo môi trường lớp đẹp, an toàn thân thiện ở trong mỗi góc 
chơi, nhóm chơi sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên muốn rèn trẻ cá biệt 
yếu kém hoặc củng cố kỹ năng cho trẻ. Từ đó giúp trẻ phát triển hơn về khả 
năng tưởng tượng sáng tạo từ đó trẻ mạnh dạn tự tin tham gia vào các hoạt 
động.
 3. Biện pháp 3: Xây dựng môi trường hạnh phúc thông qua việc 
thay đổi cách ứng xử của cô và trẻ trên lớp học.
 Đã là cô giáo mầm non hằng ngày trực tiếp chăm sóc nuôi dạy các cháu 
trẻ thơ, đã có lúc bản thân tức giận khi các con đùa nghịch, chạy giớn với bạn 
và không nghe theo sự hướng dẫn của cô. Lúc đó, bản thân đã la mắng các 
con và phạt các con ngồi yên không nói chuyện. Sau khi la mắng các con bản 
thân lại suy nghĩ mình làm vậy các con sẽ sợ mình và không muốn đến lớp, 
hoặc đến lớp chơi và học trong sự áp lực và mỗi ngày như thế trẻ sẽ không 
thấy hạnh phúc. 
 Thay vào la mắng, dọa dẫm trẻ, hãy cho trẻ được sai lầm, được nói ra 
cảm xúc của mình. Điều đó, sẽ giúp trẻ tiếp thu tốt hơn, tự tin, hòa đồng hơn. 
Từ đó, rèn luyện ý thức và khả năng tập trung từ chính nhận thức của mình. 
Luôn lắng nghe, kiên nhẫn, chờ đợi, khuyến khích trẻ bộc lộ cảm xúc, ý nghĩ 
và tự tin diễn đạt bằng lời. Động viên trẻ tự tin vào bản thân như: “Con sẽ 
 15 làm được”, “Con đã cố gắng hết sức rồi, lần sau mình sẽ làm tốt hơn con 
nhé”
 Trẻ mầm non rất cần sự yêu thương bao bọc, môi trường giao tiếp bên 
ngoài của trẻ còn hạn hẹp, khi ở nhà trẻ thường hay trao đổi tiếp xúc với ông 
bà bố mẹ, nên khi rời xa những người thân yêu đến với mái trường mà bạn bè 
lạ, cô giáo lạ thì hầu như tất cả mọi trẻ đều mang tâm trạng buồn tủi nhớ 
nhung, và sau một đêm ở cạnh bên gia đình, với chiếc gường đầy thú bông, 
được tự do thay đổi mọi tư thế, hay tự do vui đùa mà không bị ai nhắc 
nhở...sáng ngủ dậy phải đi đến trường, vui chơi sinh hoạt trong một lớp học 
với những tiếng ồn ào của bạn bè, phải tuân thủ theo nề nếp của lớp, hầu như 
đứa trẻ nào cũng không vui, đặc biệt là vào năm học mới, nên có một số trẻ 
hay khóc nhè, sụt xịt hoặc mang khuôn mặt buồn rầu khi đến lớp. Chỉ đến khi 
được cô tạo cho một không gian chơi vui vẻ, được thường xuyên nghe những 
lời dịu ngọt của cô hay cùng bạn làm trò chơi việc kia thì trẻ mới dần quên đi 
nỗi nhớ nhung gia đình và bắt đầu hòa nhập với cuộc sống mới. Vậy cần phải 
làm gì để trẻ sớm thích nghi với trường lớp, ham thích đi học và cảm thấy 
hạnh phúc khi đến lớp, cô phải làm sao để trẻ có thể cảm nhận được nguồn 
hạnh phúc, được an toàn, được quan tâm và được yêu mến... để trẻ cảm thấy 
mình là một thành viên trong cộng đồng mà trẻ đang hoà nhập. Đồng thời lại 
giáo dục cho trẻ được tính ngoan ngoãn, lễ phép, có ý thức tự giác trong học 
tập và vui chơi thì tôi nghĩ rằng chính là việc cô sử dụng “nghệ thuật” đón trẻ 
vào lớp. Nghệ thuật ở đây không có gì to tát mà đó chính là sự ân cần yêu 
thương, sự quan tâm âu yếm bằng ánh mắt dịu dàng khi đón trẻ từ tay ông bà 
bố mẹ. Cụ thể: 
 - Trẻ em rất thích những điều mới lạ chính vì vậy tôi đã dùng những 
hình ảnh ngộ nghĩnh để thu hút trẻ đến lớp.
 - Luôn yêu thương và chăm sóc trẻ.
 - Tạo mối quan hệ thân thiện và gần gũi
 + Giờ đón trẻ: Khi đón trẻ vào lớp cô luôn ân cần yêu mến trẻ và dùng 
những hình ảnh mới lạ để thu hút trẻ tạo cho trẻ có cảm giác vui vẻ gần gũi 
 16 với cô giáo. Trẻ con luôn yêu thích sự mới lạ, hấp dẫn chính vì thế tôi đã sử 
dụng hình ảnh để thu hút trẻ trong giờ đón trẻ, có thể là hình ảnh: Cái bắt tay, 
hình trái tim, cái đấm tay, đập hai tay vào nhau, hình nốt nhạc và bản thân lắc 
lư theo nhạc Tôi dán các hình ảnh đó ở cửa ra vào của lớp. Buổi sáng, cô 
đón trẻ ở cửa và khi trẻ đến lớp tôi sẽ hướng dẫn trẻ làm theo các hình ảnh 
trên cửa, trẻ sẽ tự chọn hình ảnh mà mình thích và chỉ tay vào đó, cô giáo sẽ 
theo hình trẻ chỉ và thực hiện cùng trẻ hành động đó. Tôi thấy với biện pháp 
này trẻ lớp tôi rất hứng thú, các con rất mong chờ đến hoạt động này và rất 
mong được đến lớp mỗi ngày.
 Khi trẻ đến lớp tôi đón các con bằng tấm lòng của người mẹ, bằng ánh 
mắt, cử chỉ, bằng sự yêu thương chìu mến, vỗ về, an ủi trẻ. Các con còn nhỏ 
nên luôn được bao bọc, được yêu thương trong vòng tay ấm áp của gia đình, 
của ông bà, bố mẹ và những người thân yêu. Giáo viên đứng trước cửa lớp, 
với một trang phục vừa nhã nhẹn lịch sự nhưng không kém phần sang trọng 
sạch sẽ bởi trẻ nhỏ rất thích cô giáo của mình phải xinh. Khi trẻ đến lớp, tùy 
vào tâm trạng của trẻ cũng như tính cách của mỗi trẻ mà giáo viên cô cách 
giao tiếp hành vi ứng xử chào hỏi phù hợp.
 Ví dụ khi đến lớp, bạn Hồng Liên thường hay khóc nhè thì giáo viên có 
thể ôm trẻ từ tay bố mẹ, âu yếm vỗ về và nói với trẻ rằng “đi học rất vui, có 
nhiều đồ chơi đẹp, hôm nay cô giáo sẽ cùng Hồng Liên làm bánh, cắm 
hoa...Hồng Liên có thích không nào? Hay khuyên bảo Hồng Liên rằng Hồng 
Liên mà khóc là bố mẹ sẽ không vui, sau đó có thể dùng những lời khen như: 
Hôm nay Hồng Liên mặc váy xinh thế, ai mua cho Hồng Liên vậy? Rồi có thể 
nắm tay trẻ dẫn xem giới thiệu các góc chơi mà lát nữa con sẽ được tham gia 
cùng cô và các bạn...Với cách trò chuyện như vậy thường xuyên sẽ khiến trẻ 
cảm thấy cô gần gũi thân mật làm sao và với những lời động viên khen ngợi 
trẻ sẽ quên đi nỗi buồn khi phải tạm xa gia đình.
 Nhưng đối với trang trí các biểu tượng và chào đón theo các biểu tượng 
như vậy mỗi khi đến lớp như vậy thì sẽ không duy trì được lâu, khoảng 3,4 
tuần là sẽ nhàm chán không thu hút được sự chú ý của trẻ nên bản thân đã 
 17 thay đổi cách chào đón trẻ. Mỗi buổi sáng đến lớp cô sẽ ra trước đón trẻ và 
khen trẻ là hôm nay con mặc bộ đồ đẹp quá hay hôm nay con mới hớt tóc hả 
quá chèn đẹp trai luôn.
 + Giờ ăn ngủ: Đặc biệt đối với những cháu yếu, cháu nhút nhát tôi luôn 
tạo thiện cảm với trẻ qua nét mặt, điệu bộ cử chỉ ân cần âu yếm để trẻ mạnh 
dạn tự tin bày tỏ những suy nghĩ, tình cảm của mình với cô, với các bạn. Thời 
gian các cháu ở bên cô còn nhiều hơn thời gian bên gia đình, bên mẹ. Chính 
vì thế trong suốt thời gian ở trường tôi luôn cố gắng đáp ứng các nhu cầu của 
trẻ, bởi vì khi trẻ đến lớp trẻ rất cần cảm giác thoải mái an toàn. Nhưng các 
cháu lớn dần lên, khỏe mạnh, nhanh nhẹn, tự tin thì không thể thiếu “Bàn tay 
chăm sóc của cô”. Nhu cầu chăm sóc ăn, ngủ, vệ sinh, sửa sang quần áo, đầu 
tóc gọn gàng cho trẻ,...là nhu cầu tất yếu của trẻ, sự yêu thương đó thể hiện 
ngay cả ở trong từng việc làm nhỏ như dùng lược chải nhẹ mái tóc cho cháu, 
xúc cơm cho trẻ với những cháu suy dinh dưỡng, những cháu biếng ăn 
uống, tôi luôn dỗ dành, động viên cháu ăn hết khẩu phần ăn của mình. Đến 
mỗi giờ trưa tại lớp tôi luôn tạo không khí vui vẻ bằng cách trò chuyện, hay 
kể một câu chuyện hoặc câu đố vui nhằm khơi ngợi sự tò mò về các món ăn 
của trẻ và để động viên trẻ ăn ngon miệng, ăn hết suất. Cô luôn tạo cơ hội cho 
trẻ được tự lao động phục vụ bản thân nhằm hình thành ở trẻ các kỹ năng 
cũng như sự phối hợp, quan tâm, chia sẻ lẫn nhau. Bản thân tôi cũng luôn ân 
cần đến các bàn ăn của trẻ để động viên, tạo hứng khởi, quan tâm đến các 
cháu để giúp các cháu ăn ngon miệng và đặc biệt là tạo cho các cháu sự ấm 
áp, yêu thương như trong chính bữa cơm gia đình mình.
 Vào giờ ngủ, cô thường chuẩn bị phòng ngủ thoáng mát vào mùa hè ấm 
áp vào mùa đông, đưa các con vào giấc ngủ một cách tự nhiên với một câu 
chuyện hay một bản nhạc nhẹ nhàng giúp các con thư giản, điều hòa cảm xúc 
và đi vào giấc ngủ dễ dàng hơn. Trong giờ các cháu ngủ tôi luôn để ý, quan 
tâm đến các con từ những việc nhỏ nhất như: Đắp chăn, theo dõi nhiệt độ cơ 
thể, sửa tư thế cho các con thỏa mái, lưu thông máu tốt 
 18 Ví dụ: Khi trẻ bị bệnh ở lớp cô giáo sẽ ôm ấp trẻ, vỗ về và nhẹ nhàng nói 
trẻ con nhứt đầu đầu ở đâu? Cô sức dầu và mát xa cho con nha! Trẻ sẽ thấy 
yên tâm và sẽ nói các nhu cầu của mình cho cô nghe. 
 Ví dụ: Giờ ăn với những trẻ ăn hay ọi và bị nôn ra ngoài, cô cũng sẽ 
không la mắng trẻ mà nhẹ nhàng xử kí tình huống: lau miệng cho trẻ và hỏi 
con thấy trong người sao, không khỏe ở đâu? Và lau dọn xử lí chất nôn và nói 
cô sẽ không la mắng hay trách phạt con đâu do con khó chịu trong người mới 
nôn ra thôi. 
 Bên cạnh đó, cô sẽ đối xử công bằng với mọi trẻ trong lớp không có biểu 
hiện ghét bỏ trẻ nào, không thiên vị ưu ái trẻ nào là việc làm mà giáo viên cần 
lưu ý. Trẻ rất tinh ý và nhạy cảm nếu cô thiên vị quan tâm quá đến một bạn 
nào trong lớp.
 Mỗi ngày đến trường thấy trẻ cười và chơi vui. Đặc biệt khi nhìn thấy 
các con nằm ngủ tôi thấy bình yên vô cùng. Để có được lớp học hạnh phúc, 
học sinh vui vẻ thì việc đầu tiên khi đến lớp các cô giáo phải vui vẻ và hạnh 
phúc. 
 4. Biện pháp 4: Xây dựng lớp học hạnh phúc là lớp học mà trẻ 
được tham gia vào các hoạt động thực hành, khám phá, trải nghiệm.
 Trẻ là chủ thể tích cực, giáo viên là người tạo cơ hội, hướng dẫn, gợi 
mở các hoạt động tìm tòi khám phá của trẻ. Trẻ chủ động tham gia các hoạt 
động đó để phát triển khả năng, năng lực của mình. Trước những vấn đề trên, 
không chỉ cho trẻ hoạt động tích cực trong giờ học mà còn phải cho trẻ tham 
gia vào các hoạt động thực hành, khám phá và trải nghiệm.
 Hoạt động trải nghiệm giúp trẻ tích lũy được những kinh nghiệm sống 
và rèn những kỹ năng của bản thân. Theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm 
trung tâm thì các hoạt động thực hành trải nghiệm là hình thức chủ đạo. Bởi 
qua các hoạt động trải nghiệm đó sẽ giúp trẻ chủ động, tự khám phá, tìm tòi 
về những sự vật hiện tượng xung quanh trẻ. Qua các hoạt động trải nghiệm 
này phát huy được tính tò mò, phát triển tư duy sang tạo, phát triển ngôn ngữ 
và hình thành kỹ năng làm việc theo nhóm cho trẻ. 
 19 - Ví dụ: Hay giờ học kỹ năng: “Dạy trẻ lặt rau” trải nghiệm lặt rau trẻ 
được dùng đôi tay của mình để lặt những cộng cải xà lách, trẻ biết lặt phần lá 
non và bỏ phần lá già đi, sau khi lặt xong đem phần rau đó xuống cho cô cấp 
dưỡng nấu như vậy buổi trưa trẻ có thể thưởng thức món canh cải do chính 
tay mình lặt. Qua đó giúp trẻ hình thành cho trẻ kỹ năng ở nhà trẻ có thể phụ 
giúp ba mẹ của mình làm những công chuyện vừa sức. 
 VD: Trong hoạt động chơi ngoài trời, tôi đã xây dựng rất nhiều những 
nội dung: Chơi với nước, sỏi, cát, chai nhựa Trong các hoạt động này, trẻ 
được trải nghiệm với các sự vật, phát triển sự khéo léo của đôi bàn tay. Hay 
các hoạt động như làm thí nghiệm vật chìm, vật nổi, chất gì tan trong 
nước kích thích tính tò mò, phát triển tư duy, khả năng phán đoán ở trẻ.
 Ví dụ
 - Góc học tập: Thí nghiệm chất tan và chất không tan, sự bốc hơi của 
nước, chơi với đồng hồ cát, những viên sỏi kỳ diệu...
 Ví dụ 1: Sự bốc hơi kỳ diệu của nước. 
 * Chuẩn bị: Một cốc nước có một đoạn băng dính.
 * Tiến hành hoạt động:
 + Đổ nước vào cốc cho gần đầy, cho trẻ quan sát và dùng băng dính 
dán vào thành cốc để đánh dấu mực nước.
 + Đặt cốc trên bàn sau đó cho trẻ quan sát, theo dõi hàng ngày và trẻ 
có thể nhận xét hiện tượng gì sẽ xảy ra 
 Sau đó cô có thể giải thích thêm cho trẻ: Mực nước trong cốc thấp dần 
đi vì nước bay hơi và trả vào không khí. 
 - Góc nghệ thuật: Nước đổi màu, nhuộm màu sỏi, màu cát 
 - Góc thiên nhiên: Trải nghiệm chìm nổi, trải nghiệm với sỏi màu, cát 
màu, đong đếm nước, khám phá nguồn nước, chơi với nước, được thực hành 
gieo hạt trồng cây, lau lá cây, in hình bàn tay bàn chân trên cát 
 Ngoài việc tổ chức làm thí nghiệm ra thì tôi cũng thường xuyên tổ chức 
các buổi lao động dọn vệ sinh sân trường, buổi chăm sóc vườn rau của bé, 
 20