Biện pháp rèn kỹ năng vẽ cho trẻ tại lớp 3-4 tuổi A1 trường mầm non Tam Tiến
Hoạt động tạo hình là một hoạt động giáo dục giữ vai trò rất quan trọng đối với việc giáo dục toàn diện, phát triển nhân cách cho trẻ mẫu giáo. Đặc biệt đối với trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi việc cho trẻ làm quen với hoạt động tạo hình giúp trẻ phát triển khả năng quan sát, trí tưởng tượng, khả năng phối hợp giữa mắt và tay, trẻ sẽ hoàn thiện một số kỹ năng cơ bản.
Vẽ là một tiết học không thể thiếu trong hoạt động tạo hình, để trẻ có kỹ năng vẽ tốt đòi hỏi người giáo viên cần phải dạy cho trẻ từ các kỹ năng ngồi, cách cầm bút, cách vẽ các nét cơ bản, cách di màu tạo ra bức tranh đẹp...
Trước đây khi cho trẻ thực hiện tiết học vẽ, tôi đã sử dụng phương pháp, hình thức tổ chức còn mang tính áp đặt, chưa chú trọng nhiều đến kỹ năng vẽ của trẻ nên sản phẩm vẽ còn đơn điệu, kỹ năng vẽ và tô màu còn chưa đẹp.
Khi được nhà trường phân công dạy trẻ 3 - 4 tuổi, tôi luôn băn khoăn, trăn trở: Làm thế nào để trẻ có thể thực hiện tốt được các kỹ năng vẽ giúp trẻ hứng thú với những điều mới lạ qua tác phẩm nghệ thuật....
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN YÊN THẾ TRƯỜNG MN TAM TIẾN BÁO CÁO BIỆN PHÁP THAM DỰ HỘI THI GIÁO VIÊN DẠY GIỎI CẤP TRƯỜNG CHU KỲ 2024-2026 Tên biện pháp: Biện pháp rèn kỹ năng vẽ cho trẻ tại lớp 3-4 tuổi A1 trường mầm non Tam Tiến Họ và tên: Hoàng Thị Hợi Trình độ chuyên môn: Đại học sư phạm Đối tượng giảng dạy: Mẫu giáo Chức vụ: Tổ phó chuyên tổ 3 tuổi Tam Tiến, ngày 7 tháng 11 năm 2024 BIỆN PHÁP THAM DỰ HỘI THI GIÁO VIÊN DẠY GIỎI CẤP TRƯỜNG CHU KỲ 2024-2026 1. Lý do hình thành biện pháp Hoạt động tạo hình là một hoạt động giáo dục giữ vai trò rất quan trọng đối với việc giáo dục toàn diện, phát triển nhân cách cho trẻ mẫu giáo. Đặc biệt đối với trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi việc cho trẻ làm quen với hoạt động tạo hình giúp trẻ phát triển khả năng quan sát, trí tưởng tượng, khả năng phối hợp giữa mắt và tay, trẻ sẽ hoàn thiện một số kỹ năng cơ bản. Vẽ là một tiết học không thể thiếu trong hoạt động tạo hình, để trẻ có kỹ năng vẽ tốt đòi hỏi người giáo viên cần phải dạy cho trẻ từ các kỹ năng ngồi, cách cầm bút, cách vẽ các nét cơ bản, cách di màu tạo ra bức tranh đẹp... Trước đây khi cho trẻ thực hiện tiết học vẽ, tôi đã sử dụng phương pháp, hình thức tổ chức còn mang tính áp đặt, chưa chú trọng nhiều đến kỹ năng vẽ của trẻ nên sản phẩm vẽ còn đơn điệu, kỹ năng vẽ và tô màu còn chưa đẹp. Khi được nhà trường phân công dạy trẻ 3 - 4 tuổi, tôi luôn băn khoăn, trăn trở: Làm thế nào để trẻ có thể thực hiện tốt được các kỹ năng vẽ giúp trẻ hứng thú với những điều mới lạ qua tác phẩm nghệ thuật.... Sau khi nghiên cứu, tìm hiểu tôi đã mạnh dạn thực hiện “Biện pháp rèn kỹ năng vẽ cho trẻ tại lớp 3-4 tuổi A1 trường mầm non Tam Tiến”, áp dụng trong năm học 2024-2025. 2. Thực trạng hoạt động rèn kỹ năng vẽ cho trẻ tại lớp mẫu giáo 3-4 tuổi A1 trường mầm non Tam Tiến Năm học 2024-2025, tôi được phân công phụ trách lớp mẫu giáo 3-4 tuổi A1, trường mầm non Tam Tiến với tổng số 26 trẻ. Trong quá trình tổ chức các hoạt động giáo dục trẻ, rèn kỹ năng vẽ của trẻ tại lớp, tôi gặp những ưu điểm, tồn tại, hạn chế và nguyên nhân như sau: 2.1. Ưu điểm: - Lớp học khang trang, sạch đẹp có đầy đủ đồ dùng, tài liệu tranh ảnh phục vụ cho việc dạy và học. - Giáo viên có trình độ chuẩn chuyên môn, có năng lực sư phạm, nhiệt tình, trách nhiệm, yêu nghề mến trẻ, có tinh thần học hỏi bạn bè, đồng nghiệp. - Trẻ được phân chia cùng một độ tuổi. - Phụ huynh lớp tôi đã quan tâm phối hợp với giáo viên trong việc thực hiện các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ. 2.2. Hạn chế và nguyên nhân * Giáo viên: + Tồn tại, hạn chế: - Chưa linh hoạt, sáng tạo trong việc tổ chức các hình thức rèn kĩ năng vẽ cho trẻ. - Giáo viên thường quan tâm nhiều đến phương pháp làm mẫu, ít chú ý đến phương pháp cho trẻ thực hành, trải nghiệm, tiếp xúc trực tiếp với đối tượng để trẻ cảm nhận được đặc điểm của đối tượng, do đó chưa kích thích được tính tò mò, hứng thú, sáng tạo của trẻ. + Nguyên nhân: - Do giáo viên chưa biết tích hợp rèn trẻ kỹ năng vẽ qua các hoạt động khác trong ngày. - Giáo viên thiếu kinh nghiệm, kiến thức và kỹ năng trong việc tổ chức các hoạt động tạo hình sáng tạo và sử dụng các phương pháp giáo dục tiên tiến (như STEAM, Montessori), dẫn đến việc tổ chức hoạt động chưa đúng bản chất, chưa hiệu quả. * Trẻ em: + Tồn tại, hạn chế: - Nhiều trẻ chưa có kỹ năng vẽ các nét cơ bản để tạo thành bức tranh đơn giản khi thực hiện hoạt động tạo hình. - Một số trẻ chưa biết tạo ra các sản phẩm theo ý thích. + Nguyên nhân: - Do trẻ lớp tôi chưa qua nhà trẻ nên chưa có kỹ năng vẽ các nét cơ bản và chưa thường xuyên được rèn kỹ năng vẽ. * Phụ huynh: + Tồn tại, hạn chế: Công tác phối hợp với giáo viên trong việc dạy và rèn kĩ năng vẽ cho trẻ chưa thường xuyên. + Nguyên nhân: Do một số phụ huynh chưa hiểu được tầm quan trọng của việc dạy và rèn trẻ kỹ năng vẽ. * Cơ sở GDMN: + Tồn tại, hạn chế: - Các khu vực vui chơi trải nghiệm chưa được đầu tư vẫn còn thiếu phòng chức năng để trẻ học - Diện tích lớp học trật hẹp không gian để trẻ hoạt động còn hạn chế, trang thiết bị đồ dùng tương đối đầy đủ tuy nhiên chưa phong phú và hấp dẫn + Nguyên nhân: - Tam Tiến là xã vùng cao, địa bàn rộng do nhân dân đa số làm nông dân chưa quan tâm chú trọng đến việc tạo hình cho trẻ. - Do cơ sở vật chất nhà trường còn thiếu phòng học chức năng. 3. Biện pháp rèn kỹ năng vẽ cho trẻ tại lớp 3-4 tuổi A1 trường mầm non Tam Tiến 3.1. Biện pháp 1: Dạy trẻ kỹ năng vẽ các nét cơ bản qua giờ học có chủ đích 3.1.1. Nội dung biện pháp: - Để giúp trẻ có kỹ năng vẽ các nét cơ bản như nét thẳng, xiên, ngang, nét cong tròn để tạo thành bức tranh đơn giản, tôi chú trọng quan tâm đến việc dạy trẻ thông qua giờ học tạo hình với một số đề tài như vẽ hàng rào nhà bé, vẽ cái kẹo, vẽ hạt mưa, vẽ chùm bóng bay... 3.2.2. Cách thức, quá trình áp dụng biện pháp: - Đối với trẻ 3 tuổi việc dạy trẻ có kỹ năng tạo hình là rất cần thiết, đặc biệt là kỹ năng vẽ. Để trẻ có được kỹ năng vẽ, đầu tiên tôi dạy trẻ biết cách ngồi đúng tư thế 2 chân ngồi vuông góc với bàn, ngồi ngay ngắn, không tỳ ngực vào bàn, lưng thẳng, đầu hơi cúi, tay trái giữ vở, tay phải cầm bút, cách cầm bút bằng 3 ngón tay, ngón cái, ngón trỏ, ngón giữa đợ bút cầm cách đầu bút 1 đoạn ngắn. Tôi ngồi mẫu và cầm bút cho trẻ quan sát, dạy trẻ vẽ các nét cơ bản như nét thẳng, ngang, xiên, nét cong để tạo thành sản phẩm. Vẽ nét thẳng dọc đưa bút từ trên xuống dưới, vẽ nét ngang đưa bút từ trái sang phải, nét cong đặt bút từ trên vòng qua trái sang phải, vẽ nét xiên trái, xiên phải ... Đối với đề tài: “Vẽ hàng rào” ở chủ đề gia đình - Đầu tiên, tôi cho trẻ quan sát tranh mẫu của cô, cho trẻ gọi tên tranh, nhận xét các kỹ năng cô vẽ theo ý hiểu của trẻ. Cô khái quát cách vẽ trên tranh rồi cho trẻ tập vẽ những nét ngang, nét xiên trên không để trẻ vẽ thành hàng rào. Sau đó cho trẻ thực hiện vẽ, tôi quan sát, giúp đỡ trẻ khi có trẻ chưa thực hiện được, còn lóng ngóng khi sử dụng bút. Tôi động viên khích lệ trẻ, tạo cho trẻ cảm giác thích thú khi được học vẽ cùng cô và bạn. Ảnh: Cô hướng dẫn trẻ vẽ hàng rào Với đề tài “Vẽ cái kẹo” ở chủ đề “Bản thân” - Tôi cho trẻ quan sát lần lượt tranh mẫu về vẽ cái kẹo gợi ý hỏi trẻ: + Đây là bức tranh gì? (trẻ sẽ đưa ra câu trả lời) + Cái kẹo được cô vẽ bằng nét gì nào? (trẻ sẽ nói ra nét vẽ của mình) + Cái kẹo to cô vẽ nét cong như thế nào? (Nét cong tròn to khép kín) + Que kẹo vẽ nét gì? (Nét thẳng) + Cái kẹo nhỏ cô vẽ nét cong như thế nào?(Nét cong tròn nhỏ) + Khi vẽ con sẽ cầm bút và ngồi như thế nào? (trẻ sẽ nói theo ý của trẻ) Ảnh: Trẻ quan sát bức tranh mẫu vẽ cái kẹo - Trước khi cho trẻ thực hiện vẽ cái kẹo, tôi hỏi trẻ tư thế ngồi và cách cầm bút. Tiếp đến tôi hướng dẫn trẻ vẽ các nét cơ bản: vẽ các nét cong tròn khép kín, nét thẳng để tạo thành cái kẹo, cái kẹo to thì vẽ nét cong tròn to, cái kẹo nhỏ vẽ nét cong tròn nhỏ hơn hơn. Ảnh: Trẻ vẽ cái kẹo Trong khi trẻ thực hiện tôi mở nhạc nhỏ bài hát có nội dung phù hợp để tạo cảm hứng cho trẻ vẽ mặt khác tôi chú ý đến trẻ chưa có kỹ năng vẽ để giúp đỡ, khuyến khích động viên trẻ có tâm thế tốt hơn tạo ra được sản phẩm đẹp của mình. 3. Kết quả áp dụng biện pháp: Sau khi áp dụng biện pháp 70% trẻ lớp tôi đã có kỹ năng ngồi đúng tư thế, có kỹ năng cầm bút đúng cách, biết vẽ các nét cơ bản như nét thẳng, xiên, ngang để tạo thành bức tranh đơn giản. 3.2. Biện pháp 2: Rèn trẻ kỹ năng vẽ qua các hoạt động khác trong ngày 1. Nội dung biện pháp Để giúp trẻ có kỹ năng vẽ tạo ra các sản phẩm tạo hình khác nhau tôi đã rèn trẻ thông qua các hoạt động như hoạt động ngoài trời, hoạt động góc và hoạt động chơi tự do. 2. Cách thức, quá trình áp dụng biện pháp * Thông qua hoạt động ngoài trời - Khi tổ chức dạo chơi ngoài trời tôi cho trẻ quan sát những hình ảnh quen thuộc gần gũi với trẻ như quả bóng, con lật đật, hình ảnh ông mặt trời, dây nơ, song cửa sổ, hàng rào... Sau đó khuyến khích trẻ vẽ trên giấy hoặc trên nền gạch. - Ngoài ra tôi còn cho trẻ vẽ bằng các nguyên liệu khác nhau như bút dạ, bút lông, phấn vẽ để trẻ có thể tạo ra các sản phẩm như: ông mặt trời, bông hoa, tia nắng vẽ bằng nét cong tròn khép kín, nét xiên... Ảnh: Trẻ vẽ ông mặt trời trên sân trường Hình ảnh: Trẻ vẽ bằng màu nước * Thông qua hoạt động góc Ở góc tạo hình - âm nhạc: Khi cho trẻ hoạt động tạo hình trong góc chơi, tôi cho trẻ vẽ theo từng chủ đề. Tôi khuyến khích để trẻ phối hợp với bạn lựa chọn đề tài phù hợp với chủ đề để tạo ra những bức tranh đẹp. Ở chủ đề bản thân tôi gợi ý cho trẻ vẽ tóc của bạn trai, bạn gái. + Bạn trai thì con vẽ tóc như thế nào? (Trẻ trả lời theo ý của trẻ) + Con vẽ bằng nét vẽ gì? (Trẻ tự nói lên cách vẽ của mình) Sau đó trẻ thực hiện, tôi luôn khuyến khích, động viên trẻ khi vẽ để tạo ra những sản phẩm đẹp. Tôi chú ý đến cá nhân trẻ nhận thức chậm, giúp đỡ kịp thời khi trẻ gặp khó khăn. Ảnh: Trẻ vẽ tóc bạn trai bạn gái Ảnh: Trẻ vẽ bông hoa trên bảng *Thông qua hoạt động chiều - Qua một số hoạt động tự chọn của buổi chiều trong tuần tôi thường củng cố lại kiến thức về kỹ năng vẽ cho trẻ. Tôi thấy lớp tôi có nhiều trẻ còn yếu về kỹ năng vẽ, chưa hứng thú, chưa tích cực tham gia hoạt động. Vì vậy để giúp trẻ hứng thú tôi cho trẻ quan sát những bài vẽ mẫu, gợi ý trẻ về ý thích, nêu lên cách vẽ...Tôi cho trẻ vẽ với khả năng của trẻ, cho trẻ vẽ yếu ngồi xen với trẻ vẽ giỏi để cùng giúp đỡ nhau, trẻ yếu thì vẽ đơn giản, trẻ khá thì vẽ bài phức tạp hơn để khuyến khích trẻ sáng tạo... Hình ảnh: Hoạt động chiều cô và trẻ củng cố lại kỹ năng vẽ cho trẻ 3. Kết quả áp dụng biện pháp Sau khi áp dụng biện pháp rèn trẻ kỹ năng vẽ thông qua các hoạt động bản thân tôi đã linh hoạt hơn trong tổ chức hoạt động tạo hình, biết tích hợp rèn trẻ kỹ năng vẽ qua các hoạt động khác trong ngày một cách hiệu quả. 70% trẻ của lớp tôi đã có kiến thức, kỹ năng vẽ tốt hơn, hứng thú hơn và tạo được nhiều sản phẩm khác nhau. 3.3. Biện pháp 3: Tuyên truyền tới các bậc phụ huynh về tầm quan trọng của việc dạy và rèn trẻ kỹ năng vẽ 1. Nội dung biện pháp - Để giúp phụ huynh quan tâm hơn tới việc học của con, đặc biệt trong việc rèn kỹ năng vẽ cho trẻ, cũng như giúp phụ huynh biết cách dạy trẻ kỹ năng vẽ. Tôi đã tuyên truyền đến các bậc phụ huynh thông qua các buổi họp phụ huynh, qua nhóm zalo của lớp. 2. Cách thức, quá trình áp dụng biện pháp - Ngay từ buổi họp đầu năm tôi đã nêu ra một số nội dung giáo dục đối với trẻ 3 tuổi, trong đó có nội dung về phát triển thẩm mĩ đặc biệt là tạo hình. + Tôi tuyên truyền cho phụ huynh hiểu được tầm quan trọng của việc cần thiết cho trẻ tiếp cận với nghệ thuật ngay từ khi còn nhỏ, thông qua hoạt động tạo hình. + Tôi trao đổi với phụ huynh về cách dạy trẻ vẽ một số nét cơ bản mà phụ huynh có thể dạy được trẻ ở nhà, mong được phụ huynh phối hợp thường xuyên hơn để trao đổi nội dung giáo dục trẻ. Hình ảnh: Tuyên truyền phụ huynh qua buổi họp phụ huynh - Sau mỗi bài học vẽ của trẻ tại lớp tôi thường gửi lên nhóm zalo lớp cho phụ huynh biết được kỹ năng vẽ và sản phẩm của từng trẻ như thế nào. Tôi làm video hướng dẫn phụ huynh dạy và rèn con ở nhà Video GV hướng dẫn phụ huynh dạy con Sau đó đề nghị phụ huynh chụp ảnh, quay video những hình ảnh phụ huynh rèn trẻ vẽ ở nhà, gửi lên zalo nhóm lớp để giáo viên nắm được tình hình học của trẻ tại nhà. Nhờ có công tác này mà phụ huynh ở lớp tôi nhận thức rõ được tầm quan trọng của hoạt động tạo hình nói chung và kỹ năng vẽ của trẻ 3 tuổi nói riêng. Hình ảnh phụ huynh gửi dạy con vẽ tại nhà 3. Kết quả áp dụng biện pháp: - 100% phụ huynh đã hiểu được tầm quan trọng của việc dạy và rèn trẻ kỹ năng vẽ. Thường xuyên trao đổi, phối hợp, quan tâm và giành thời gian đến việc học của trẻ nhiều hơn. Đa số phụ huynh đã biết cách dạy trẻ kỹ năng vẽ các nét cơ bản để tạo thành bức tranh đơn giản khi ở nhà. => Kết quả thực hiện trước và sau khi áp dụng các biện pháp Với những biện pháp đã thực hiện ở trên tôi đã áp dụng từ tháng 9/2024 đến tháng 10/2024 bản thân thu được những kết quả cụ thể như sau: * Đối với trẻ - Trẻ có kỹ năng vẽ các nét cơ bản để tạo thành bức tranh đơn giản khi thực hiện hoạt động tạo hình, biết cầm bút bằng ba đầu ngón tay, biết vẽ các nét cơ bản và tạo ra sản phẩm. Trẻ có sự tiến bộ hơn so với đầu năm học, trẻ hứng thú tích cực tham gia hoạt động học vẽ hơn. Cụ thể như sau: Trước khi thực hiện Sau khi thực hiện Tỉ lệ TT Nội dung (Tháng 9/2024) (Tháng 10/2024) tăng Trẻ có kỹ năng vẽ nét Số trẻ Số trẻ đạt Tỉ lệ % Tỉ lệ % thẳng, xiên, ngang đạt 1 tạo thành bức tranh 23,1% đơn giản 2/26 7,6% 8/26 30,7% Trẻ biết tạo ra các 2 sản phẩm theo ý 1/26 3,8 % 9/26 34,6% 30,8% thích * Đối với phụ huynh - Phụ huynh đã hiểu được tầm quan trọng của việc dạy trẻ vẽ, đã quan tâm đến việc học của trẻ hơn, luôn phối hợp nhiệt tình với giáo viên trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ. Đặc biệt là rèn kỹ năng vẽ cho trẻ khi ở nhà. Phụ huynh đã biết cách dạy trẻ vẽ một số nét đơn giản, đã dành thời gian với trẻ nhiều hơn, tạo cho trẻ hứng thú khi đến lớp, thích được đi học... * Đối với giáo viên - Giáo viên đã có thêm nhiều kinh nghiệm về phương pháp, kỹ năng dạy trẻ trong hoạt động tạo hình, đặc biệt là kỹ năng vẽ đối với trẻ 3-4 tuổi. Giáo viên biết tích hợp rèn trẻ kỹ năng vẽ qua các hoạt động khác trong ngày một cách hiệu quả, linh hoạt hơn khi tổ chức hoạt động tạo hình theo hướng lấy trẻ làm trung tâm; luôn gần gũi, yêu thương trẻ, tạo cho trẻ có tâm thế tốt để tham gia vào các hoạt động, góp phần hình thành và phát triển nhân cách con người mới cho trẻ. 4. Minh chứng về hiệu quả của biện pháp. Để thực hiện “Biện pháp rèn kỹ năng vẽ cho trẻ tại lớp 3-4 tuổi A1 trường mầm non Tam Tiến” đạt hiệu quả tôi đã dựa vào những căn cứ sau: - Căn cứ vào Chương trình giáo dục mầm non theo Thông tư 51/2020/TT- BGDĐT ngày 31/12/2020 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (kết quả mong đợi của trẻ 3-4 tuổi lĩnh vực phát triển thẩm mỹ ở nội dung 2.4; 3.2 vẽ các nét thẳng, xiên, ngang để tạo thành bức tranh đơn giản và tạo ra các sản phẩm tạo hình theo ý thích-Trang 71-72). - Căn cứ vào hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình giáo dục mầm non mẫu giáo bé (3-4 tuổi), trang 120, hướng dẫn thực hiện vẽ. - Căn cứ vào Kế hoạch Số: 147/KH-TrMN ngày 10 tháng 9 năm 2024 của trường mầm non Tam Tiến về việc ban hành kế hoạch giáo dục năm học 2024-2025 (trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi). 5. CAM KẾT: - Tôi xin cam kết bản báo cáo biện pháp “Biện pháp rèn kỹ năng vẽ cho trẻ tại lớp 3-4 tuổi A1 trường mầm non Tam Tiến” là của tôi thực hiện tại lớp 3-4 tuổi A1, tôi không sao chép vi phạm của người khác, biện pháp này chưa được sử dụng đề xuất xét duyệt thành tích với bản thân tôi. Các biện pháp tôi đã triển khai thực hiện và minh chứng về kết quả đạt được, sự tiến bộ của trẻ ở lớp 3-4 tuổi A1 tôi phụ trách là trung thực. Tam Tiến, ngày 7 tháng 11 năm 2024 GIÁO VIÊN (Ký và ghi rõ họ tên) Hoàng Thị Hợi ĐÁNH GIÁ, NHẬN XÉT CỦA NHÀ TRƯỜNG ... . .. HIỆU TRƯỞNG (Ký, đóng dấu) Nguyễn Thị Quyên
File đính kèm:
bien_phap_ren_ky_nang_ve_cho_tre_tai_lop_3_4_tuoi_a1_truong.docx
